niet progressief of op andere wijze van zijn eigen moraal overtuigd
woensdag 8 september 2010

Donatie

Ja, Jaap is mijn vriend!

Vrijheid van bouwen

In Zwitserland, het land van zwart geld en bankgeheim, van Verenigde Naties en Rode Kruis, willen ze geen minaretten meer bouwen. Blijkbaar is het gedachtegoed van de theocratische Calvijn nog niet uitgewerkt. Vrijheid van meningsuiting in de kunsten, het is erg moeilijk. Zeker voor partijen die zeggen vrijheid beweren na te streven.

Architectuur is een kunstvorm. Rem Koolhaas is Neerlands meest bejubelde kunstenaar, je struikelt over de nationale en gemeentelijke monumenten. Weliswaar is niet alle architectuur hoge kunst, maar het gaat om het principe. In de literatuur is er Hugo Claus en er is Kluun. In de architectuur is er de Hagia Sophia en er zijn Vinexwijken. Iets bouwen is dus net zo’n kunstvorm als bijvoorbeeld een theaterstuk over de vrouw van Mohammed. Of beeldende kunst met foto’s van een homoseksuele profeet. Mensen die voorstander zijn van een minaretverbod zijn dus tegen de vrijheid van meningsuiting.

Des te vreemder dus dat de PVV en haar fellow-travellers voor het verbod zijn. In eerdere kwesties was het de PVV die opkwam voor de vrijheid van de kunstenaar. Natuurlijk kun je een hekel hebben aan minaretten. Net zoals je een hekel kan hebben aan jazz, aan Bach, aan Kane of aan de Stopera. Maar dat maakt nog niet dat je het zou moeten verbieden. en verbod op minaretten is niet alleen simpel moslim pesten, het is vooral een verbod op de vrijheid van meningsuiting. Alleen daarom al is het een ridicuul plan.



Reacties

55 reacties op “Vrijheid van bouwen”

  1. Joep Smaling zegt:

    Hmm, dus een land volbouwen met moskeen is vrijheid van meningsuiting? Lijkt me niet. Volgens mij spelen er ook nog heel wat andere zaken mee, zoals bescherming van het eigen cultureel erfgoed, planologische overwegingen, horizonvervuiling, nog afgezien van wat er in die moskeen gepreekt wordt.
    De Zwitserse regering bedrijft een zeer zuivere vorm van democratie. Vergelijk daarmee een uitspraak van Ter Horst, die blij is dat er hier geen beslissende referenda worden gehouden. Dat is pas regentesk, dat is pas pure minachting voor wat de burger wil.

  2. freek zegt:

    Elke minaret is per definitie kunst? Ow. Kijk eens aan, weer wat geleerd.

  3. [...] Lees verder op dejaap.nl Gaat heen en vermenigvuldig deze mening: [...]

  4. Joep Smaling zegt:

    En bovendien, er zijn prachtige landen zat waar het stikt van de minaretten: Jemen, Saoedi Arabie, Pakistan, Afghanistan, Iran, waarom zou dat kleine westerse Zwitserland daar ook aan moeten?

  5. waarom niet? Er zijn al prachtige boeken geschreven, zullen we daar maar gewoon mee ophouden?

  6. mumke zegt:

    Kunstvorm, daaraan heb ik nooit gedacht.
    Aan de reacties zul je wel merken dat Kunst erg laag op de ladder staat.

  7. xander zegt:

    kunst? ben ik het op zich mee eens. behalve dat je in de openbare ruimte geen keus hebt om de minaret te ontwijken. bach, jazz en kane zijn te mijden, als je dat zou willen. bach- en jazzconcerten kun je gewoon niet naar toe gaan en als je de afstandsbediening altijd in je hand houdt, kun je nog een redelijk dinant-vrij leven leiden.
    als je om de hoek woont (of werkt/boodschappen doet/sport) van iemand die zn mening wil uiten door het bouwen van minaret na minaret, dan wordt het vrij moeilijk die te ontwijken. denk ik.
    waar is dan mijn keuze?

    uiteindelijk zou het moeten zijn als roken. (daar komen we samen wel uit)

    al heb ik me ook laten vertellen dat de kerkklokken in der Schweiz zéér aanwezig zijn. moet je ook van houden

  8. Sytze Vliegen zegt:

    Architectuur is kunst, dat klopt. Alleen: de doelstelling met de minaret is niet om kunst te scheppen maar om de symboliek van het Mohammedaanse geloof uit te dragen en dan heb je het ineens over iets heel anders.

    Of mag ik een huis bouwen met een hakenkruis erop? Als kunst zijnde uiteraard…

    En naast kunst hebben we ook nog massastudies in de architectuur…

  9. max zegt:

    Vraag is even of dit juridisch standhoudt, qua vrijheid van godsdienst en godsdienstuiting. Bovendien: hoe definieer je een minaret? Een toren met overkapt terrasje bovenop met luidsprekers? Of alle torentjes die vastzitten aan een moskee?
    Als je het op uiterlijk gaat definiëren, bouw je gewoon een toren die net niet aan de criteria voldoet.
    Gaat men alle torens die aan een moskee vastzitten verbieden, dan ben je ook snel klaar: gewoon een gemeenschapshuis bouwen een torentje er aan. En dan het gemeenschapshuis op de moslimzondag verhuren aan de imam. Zoiets.

  10. ReinderVLC zegt:

    Waarom moet het nu alweer over die vermadelijde PVV gaan? Vraag je liever eens af waarom die Zwitsers nee hebben gezegd, das een stuk interessanter dan het Wilders bashen.

    Ik kan me wel voorstellen dat je niet zo’n roeptoeter naast je flatje op 3 hoog achter wilt hebben. Ik erger me ook al te pletter aan die kerkklok op 50 meter van mijn slaapkamer raam. Wat niet wil zeggen dat ik iets tegen de ‘kerk’ heb.

  11. Ilja Nieuwland zegt:

    Een soortvan standaarddefinitie van kunst is dat het nutteloos moet zijn: kunst is kunst en niets anders. Binnen die definitie is architectuur dat dus niet, evenals grafische vormgeving, omdat de vormgeving van designers en architecten altijd door noodzakelijkheden en regelgeving wordt gedomineerd. En zolang een platte minaret een onmogelijkheid is, zie ik niet hoe een moskee kunst kan zijn, evenmin als enig ander functioneel gebouw.

    Dat verklaart dan wel weer waarom architecten doorgaans van die gefrustreerde malloten zijn.

  12. splinter zegt:

    Nu begrijp ik het; bouwwerken zijn: kunst.
    Daarom noemt Rijkswaterstaat een viaduct ook stelselmatig: kunstwerk.
    Handen af van de Amsterdamse Noord-Zuid tunnel: Pure Amsterdamse Kunst.

  13. Kunst? Ik vraag me af of zo’n argument nodig zou moeten zijn. De argumenten van Joep Smaling zijn er ook bij de haren bijgesleept. Mensen willen gewoon niet dat elementen uit een vreemde cultuur zichtbaar zijn. Wanneer de bevolkingssamenstelling verandert, verandert de cultuur, en willen mensen daar uiting aan geven. Vaak worden er drogredenen bijgehaald om xenofobe sentimenten te verhullen. Zoals hoofddoekjes vrouwen zouden onderdrukken terwijl je eigenlijk gewoon liever geen moslims ziet.
    Het gaat er dus om wat de feitelijke redenen zijn waarom men tegen minaretten is. Democratie is wat ingewikkelder dan een eenvoudig referendum; wanneer een beleid discriminatoir en daarmee ongrondwettelijk is, kun je argumenteren dat een eenmalige volksraadpleging onvoldoende legitimatie biedt voor een dergelijk verbod.
    Dat wil niet zeggen dat het zomaar wél moet kunnen. Die katholieke kerkmeneer in Brabant die zo hard klingelt dat iedereen er last van heeft moet ook maar een manier vinden om zijn geloof en cultuur te uiten zonder dat iedereen er last van heeft. Wanneer overlast, horizonvervuiling of andere argumenten drogredenen voor xenofobie zijn – wat me hier heel goed mogelijk lijkt – dan is het in elk geval niet zomaar een kwestie van ‘meeste stemmen gelden’.

  14. Joost zegt:

    “het is vooral een verbod op de vrijheid van meningsuiting. Alleen daarom al is het een ridicuul plan.”

    Wat voor mening kan een minaret hebben? Kan een minaret überhaupt wel een mening hebben? Laat staan een vrije mening

  15. mumke zegt:

    @Jaap Stronks
    Waarom goed geld naar kwaad geld gooien?

  16. @mumke wat bedoel je?

  17. mumke zegt:

    Het is een uitdrukking die niet alleen op het economisch vlak geldt.
    Het is zonde van je tijd om een comment te schrijven doordat je je, zo te lezen, hebt laten opfokken door argumenten waarvan je zelf zegt dat ze er met de haren zijn bijgesleept.

  18. Ja, ik vroeg me al af of je het puur financieel bedoelde of als ‘water naar de zee dragen’. Ach, reaguren he, ik zit in de trein en heb ff niks beters te doen ;-)

  19. Satyricon zegt:

    kunst? ben ik het op zich mee eens. behalve dat je in de openbare ruimte geen keus hebt om de kerk /synagoge te ontwijken. bach, jazz en kane zijn te mijden, als je dat zou willen. bach- en jazzconcerten kun je gewoon niet naar toe gaan en als je de afstandsbediening altijd in je hand houdt, kun je nog een redelijk dinant-vrij leven leiden.
    als je om de hoek woont (of werkt/boodschappen doet/sport) van iemand die zn mening wil uiten door het bouwen van kerk na kerk na synagoge na synagoge, dan wordt het vrij moeilijk die te ontwijken. denk ik.
    waar is dan mijn keuze?

    uiteindelijk zou het moeten zijn als roken. (daar komen we samen niet uit)

  20. [...] nu rijkelijk met populaire slogans als ‘vrijheid van meningsuiting’ en zelfs ‘vrijheid van bouwen‘… Die laatste konden we nog niet, maar wellicht kan Huub dat even gaan melden bij de [...]

  21. Max zegt:

    De Sint is een leugen, de inhoud van dit niet:
    http://www.liberales.be/essays/kelek

  22. Ko zegt:

    Indertijd woedde er een hevige discussie over hoofddoekjes.

    Tegelijkertijd stortte Wall Street ineen. Niemand zag het aankomen.

    Nu betaalt de burger de rekening. En discussiëren we over minaretten.

  23. Rob zegt:

    “Of mag ik een huis bouwen met een hakenkruis erop?”

    Ah ja, natuurlijk, islam = fascisme. hoe kon je zo dom zijn om de Eerste Wet van het Nieuwe Politiek Correcte Denken te vergeten Huub.

  24. Joep Smaling zegt:

    @Jaap Stronks: Het verbaast me dat je meteen uitgaat van onderliggende xenofobe sentimenten. Daarmee impliceer je dat het ‘domme, onwetende angst’ van de Zwitsers is voor een vreemde cultuur. Ten eerste is die angst (als het stemgedrag al daarop is gebaseerd) volgens mij niet zo dom, als je ziet (en echt wil zien) waar veel islamieten voor staan.
    Ten tweede kan een andere motivator bijvoorbeeld zijn de wens de eigen autochtone cultuur te behouden, en te laten domineren. Ik zie daar geen xenofobie in, eerder nationalisme. De wens de eigen cultuur te behouden is volgens mij niet per definitie ’slecht’ of ‘racistisch’. Cultuur is onderdeel van de identiteit van een volk, en van afzonderlijke individuen. Je kan niet verwachten dat burgers die opgeven of wijzigen omdat de bevolkingssamenstelling in enkele decennia is veranderd. Dat meteen tot xenofobie bombarderen lijkt me een beetje ver gaan.

  25. Joep Smaling zegt:

    @Jaap Stronks: “Vaak worden er drogredenen bijgehaald om xenofobe sentimenten te verhullen. Zoals hoofddoekjes vrouwen zouden onderdrukken terwijl je eigenlijk gewoon liever geen moslims ziet.”

    Als ik voor mezelf spreek, ik vind het geen probleem om moslims te zien, sterker nog, mijn vriendin is moslim, maar hoofddoekjes roepen bij mij inderdaad associaties op met ongelijkheid tussen man en vrouw. Ik denk dat dat voor veel mensen geldt. Maar nu beweer jij dat die kritische blik op een bepaalde moraal gewoon een ‘verhulling van xenofobe sentimenten’ is. Gaat ook erg ver. Bovendien is kritiek op het dragen van een hoofddoek legitiem, dat heeft niets met drogredenen te maken.

  26. Joep Smaling zegt:

    De gedachte achter het dragen van een hoofddoek is dat de vrouw haar haren moet bedekken omdat ze de mannen anders te veel zou verleiden, want niet de bedoeling is, helemaal niet als die vrouw gehuwd is. Ergo: vrouwen die geen hoofddoek dragen, verleiden mannen met hun haren, als die mannen zich niet kunnen inhouden en tot verkrachting of aanranding overgaan, is dat de schuld van de vrouw, de vrouw is immers verantwoordelijk want ze had de voorzorgsmaatregel van de hoofddoek moeten nemen. Bestaat deze kritiek uit drogredenen?

  27. dercks zegt:

    Huub, stuitend, maar eigenlijk heel erg zielig dat je het nog steeds niet begrijpt. Wat een wake up call voor de elite en links denkend europa zou moeten zijn, wordt weer teruggebracht tot een karikatuur van bange mensen. Lachwekkend hoe de publieke omroep dit onderwerp de hele avond weer door onze strot duwde. Zwitserland is bang. Nee Zwitserland is moedig. Poept niet in de broek van angst als dit economische gevolgen zou hebben (hallo JP lees je mee?) maar staan voor je EIGEN normen en waarden en niet die van een woestiijnideologie ,die de vrijheid van een ieder tot in de kern aantast.

    Ich bin ein Schweizer!

  28. Social comments and analytics for this post…

    This post was mentioned on Twitter by Opiniebladen: DeJaap Vrijheid van bouwen: In Zwitserland, het land van zwart geld en bankgeheim, van Verenigde Naties e.. http://bit.ly/5wzFGX...

  29. Hans zegt:

    Mogen er bij nieuwe kerken nu ook geen kerktorens meer gebouwd worden?

  30. De jong zegt:

    Eigenlijk zou je een proefballonnetje moeten oplaten:

    Probeer maar eens een kunstwerk te maken die overal bovenuit steekt in de omgeving, en er dan een vergunning voor te krijgen.

    Vrijheid van bouwen is er sowieso al niet: voor elk tuinschuurtje heb je immers een vergunning nodig.

    Waar het mij om gaat is dat er met respect naar de omgeving gebouwd wordt. Als een minaret een zodanig overheersende rol krijgt in het straatbeeld dat mensen daar aanstoot van nemen moet je daar ook rekening mee houden; ergens krijg ik het gevoel dat we teveel doorschieten en alles maar faciliteren.

    Ik heb geen problemen met gebedsruimtes als mensen dat zelf bekostigen, maar er zijn wel regels die je in acht moet nemen als je iets ontwerpt voor de publieke ruimte dat het straatbeeld blijvend veranderd.

    Zo zou ik graag mijn huid blauw willen schilderen, mag dat?

  31. De jong zegt:

    huid = huis LOL

  32. Rob zegt:

    “Als een minaret een zodanig overheersende rol krijgt in het straatbeeld dat mensen daar aanstoot van nemen moet je daar ook rekening mee houden…”

    Aanstoot nemen aan een toren? Waarom dan? Aan een kerktoren wordt geen aanstoot genomen. Aan een bouwkraan wordt geen aanstoot genomen. Men neemt aanstoot aan de islam, kom niet met van die laffe verhaaltjes over ‘overheersen van het straatbeeld’. Men kan niet discussiëren met mensen die om de hete brij heen draaien.
    Er staan vier minaretten in heel Zwitserland. O God wat hebben die Zwitsers een probleem.

  33. Sytze Vliegen zegt:

    @Rob: als in kunst alles geoorloofd is…

    Waarmee ik niet de islam als facistisch wil duiden (hoewel ik wel soms in de extremistische hoeken van de islam facistoïde trekjes waarneem, om het maar eens eufemistisch te zeggen) maar eerder wil pleiten voor een architectonische vrijheid waarin het toepassen van alle symbolen mogelijk moet zijn. Slechts dan is de vrijheid in de kunst optimaal.

  34. Sytze Vliegen zegt:

    @De Jong:

    Je mag je huis blauw schilderen als dat in het beeldkwaliteitsplan (hé, we hebben daar notaatjes voor) niet wordt verboden. Ook paars of rose…

  35. bart zegt:

    Vraag eens een bouwvergunning aan dan weet je wel hoe ver de censuur op architectuur gaat. Het is een ‘regelrechteschaande’

  36. dercks zegt:

    @rob. Voorbeeldje in mijn gemeente. Er moet een moskee komen (mili gurus = grijze wolven) betalen. Moet op een prominete plek en vele bomen moeten worden gekapt. Bevolking is massaal tegen en procedeert tot het hoogste niveau.

    Ook ik wil niet dagelijks langs een haatpaleis rijden.

    Bottem line. Moskee wordt gebouwd, bomen worden gekapt (moet jij proberen) bewoners worden de mond gesnoerd. Die Zwitsers zijn zo gek nog niet.

  37. Jan Klasse zegt:

    Het is niet helemaal eerlijk om minaretten te verbieden op basis van esthetische argumenten, terwijl het hele land vergeven is van oerlelijke chinese restaurants en witte schimmel (woonwagenkampen), om over die oecumenische en protestantse kerkjes nog maar te zwijgen. Alle kitsch zou mijns inziens uit het staatbeeld verbannen moeten worden, ongeacht de organisatie die achter de bouwplannen zit. Het is goed dat de discussie nu eindelijk eens aangezwengeld is. Jammer is het wel dat xenofobie en intolerantie hierin de boventoon voeren.

  38. Ko zegt:

    ‘Ik vind uw mening abject, maar ik zal uw recht blijven verdedigen deze mening te verkondigen.’
    Voltaire.

  39. Rob zegt:

    Ja, mooi verhaal dat bomen kappen. Dat heet bestemmingsplan. Een boom kappen in je voortuin heeft niks met een bestemmingsplan te maken. En of je een moskee of een koninkrijkszaal (van de Jehova’s) wil bouwen, maakt voor die bomen niks uit.
    Dat de bewoners ‘het zwijgen is opgelegd’, zal ook wel weer. Je hebt kansen zat om iets tegen te proberen te houden, de procedures zijn bekend. Maar garantie dat het lukt, krijg je nooit.

    Hou eens op met suggereren dat buitenlanders meer mogen dan Nederlanders. Kom maar eens met bewijzen.
    En als je er niet langs wilt rijden, dan rij je maar om. Dat gezeik.

  40. Rob zegt:

    En Milli Görüs en de Grijze Wolven zijn twee heel verschillende clubs. Doe eens lezen in plaats van kwaken, Dercks.

  41. Ko zegt:

    @Rob: mensen staan te juichen, terwijl de Verlichting geweld wordt aangedaan.

    Het kind wordt met het badwater weggespoeld.

  42. Rob zegt:

    Precies Ko. Ik weet niet of je het zo bedoelt, maar wat mij betreft wordt de vrijheid om seep geholpen om deze te beschermen. Zoals die Amerikaanse majoor die zei dat se een Vietnamees dorp moesten vernietigen om het te redden.

  43. Ko zegt:

    Met verbieden, bereik je het tegenovergestelde van vrijheid.

    Als de meerderheid daarvoor kiest, dan wordt het een van overheidswege gesanctioneerd beleid.

    Prima, maar daarmee draait de klok van de Verlichting terug.

  44. knutsel zegt:

    Met die kleine zakmesjes kun je ze ook zo lastig met de grond gelijk maken, dan maar verbieden.

  45. Ko zegt:

    Daarin verschillen wij van opvatting. Ik er bezwaar tegen, om de Verlichting met de grond gelijk te maken. Simpelweg om een geloof te bestrijden.

    Daarmee vernietig je zelf datgene dat jouw “vijand” het diepst veracht. ‘Het zoeken naar nieuwe kennis (wetenschap) en nieuwe samenlevingsvormen met als idealen rechtvaardigheid, democratie en mensenrechten.’ Dit in tegenstelling tot het dogmatische autoriteitsgeloof van gene zijde.

    De Verlichting schrijft ons voor dat we elkaar met behulp van de ratio met argumenten dienen te overtuigen. Woorden in plaats van kromzwaarden, zakmesjes of verboden.

  46. Ko zegt:

    @me: “…Ik heb er bezwaar tegen…”

  47. max zegt:

    Jezus Ko, wat ben jij oubollig. Los daarvan vind ik het een beetje overtrokken om te stellen dat met het verbieden van een paar minaretjes de Verlichting wordt verworpen. Ik ben tegen het verbod op minaretjes bouwen hoor, maar volgens mij heeft dat alleen maar wat te maken met de vrijheid om je godsdienst binnen redelijke grenzen te beleiden op de manier die jou belieft. En daar zit ‘m de kneep: de zwitsers vinden dat met een minaret de redelijke grenzen worden overschreden, ik vind dat niet. Heeft verder geen fuck met verlichting te maken. Wel met tolerantie, en wederzijdse verdraagzaamheid.

  48. Ko zegt:

    Ben toch Liever oubollig dan modern door het verbieden van minaretten.

    Daarmee doe je afbreuk aan een van de grootste verworvenheden van de Westerse beschaving.

    Als anderen willen wedijveren in het beknotten van elkaars vrijheid, dan pas ik ervoor.

  49. max zegt:

    Gelul Ko, zo zwart-wit licht dit natuurlijk helemaal niet. Er wordt hier geen godsdienst verboden, noch aan vrijheid van meningsuiting getornt. Het is een kwestie van gradaties. Jij vindt dat een minaretje her en der moet kunnen, de zwitsers vinden dat niet. Er is vast ook wel een grens aan wat jij nog tolereert.

  50. Ko zegt:

    Uiteraard is er een grens aan wat ik tolereer.

    De scheiding tussen kerk en staat overschrijden, bijvoorbeeld. Het verbieden van kerktorens, synagogen of minaretten riekt naar politiek bedrijven met religieuze motieven.

    Daarmee is de Verlichting niet gediend.

Laat een reactie achter