De grootste privacyschenders van de afgelopen jaren zijn bekendgemaakt. Op vrijdag 5 februari werden tijdens een stampvol symposium de Big Brother Awards 2009 uitgereikt aan Minister Ter Horst, de nieuwe vingerafdrukdatabank, T-Mobile en Vodafone en mobiele naaktscanners van de politie.

Met deze prijzen worden elk jaar personen, bedrijven, overheden en voorstellen te kijk gezet die de afgelopen jaren bij uitstek controle op burgers en inbreuken op privacy hebben bevorderd. Er was ook goed nieuws: Sophie in ‘t Veld (Europarlementariër D66) won de Winston Award, een positieve aanmoedigingsprijs.

Guusje Ter Horst
Minister Ter Horst wint de prijs in de categorie Personen, vanwege haar gevaarlijke gebrek aan nuance in het privacydebat. Mede door haar toedoen stevent Nederland in sneltreinvaart af op een controlemaatschappij, waar veiligheid altijd boven persoonlijke vrijheid gaat. De nieuwe vingerafdrukdatabank die Nederland aanlegt wint de prijs in de categorie Overheid, vanwege het risico op identiteitsfraude en omdat een hack van de database potentieel desastreuze gevolgen heeft. Bovendien gaat de Nederlandse overheid hiermee veel verder dan de ons omringende landen. T-Mobile en Vodafone winnen de prijs in de categorie Bedrijven, omdat ze willens en wetens en in strijd met de wet maandenlang de volledige inhoud van smsjes hebben doorgesluisd naar opsporingsdiensten. Het voorstel van de politie om mobiele naaktscanners in openbare ruimtes in te zetten, wint de prijs in de categorie Voorstellen. De jury is van mening dat ‘function creep’ nog nooit zo snel plaatsgevonden: van een middel om terroristen te vangen, naar een middel dat in alledaags politiewerk kan worden ingezet. De publieksprijs gaat dit jaar met een nipte overwinning naar de vingerafdrukdatabank, met Ter Horst als een goede runner-up. De Winston, een positieve privacyprijs, is uitgereikt aan Europarlementariër Sophie in ‘t Veld (D66).

Honderden geïnteresseerden waren aanwezig op het Awardsgala, waar ook hoogleraar Vincent Icke, slachtoffer van identiteitsfraude Renate Tromp en security expert Jeroen van Beek spraken. De winnaars zijn door een deskundige jury geselecteerd uit een recordaantal inzendingen van het Nederlandse publiek. De jury bestaat uit de publiciste Karin Spaink, Prof. dr. Bart Jacobs, Prof. dr. Nico van Eijk, Dr. Bart Schermer, Prof. dr. Valerie Frissen en journalist Bart de Koning. De jury heeft haar keuze volledig onafhankelijk gemaakt. De publieksprijs is uitgereikt aan de kandidaat die het meeste stemmen via de website www.bigbrotherawards.nl heeft gekregen.

De Nederlandse editie van de Big Brother Awards wordt georganiseerd door Bits of Freedom. De Big Brother Awards wordt mede mogelijk gemaakt door De Balie, Brinkhof, Stichting NLnet en SURFnet.

Juryrapport nominaties: hier in PDF.