We mogen niet pleiten tegen anonimiteit op internet, beweert Niels Scholten. Met de idee achter zijn betoog is niet zoveel mis. De mening moet tellen, vooronderstelt hij, niet de persoon die deze uit. Helaas voor Scholten is de uiterste houdbaarheidsdatum van deze opvatting twee eeuwen geleden verlopen. Sterker nog: de geschiedenis leert dat anonimiteit met kracht van de hand moet worden gewezen. Er moet zoveel mogelijk worden gepleit tégen anonimiteit op internet. Niet om bij wet de anonimiteit verboden te krijgen, maar om te tonen dat anoniem geschreeuw niets te maken heeft met een onpersoonlijke mening, maar vooral met bange poeperds.

Onze vrijheid politieke kritieken in het openbaar te publiceren stamt uit de late achttiende eeuw, in 1798 werd de persvrijheid verankerd in de eerste grondwet, de Staatsregeling voor het Bataafse Volk. Maar wel onder één voorwaarde: van het geschrevene moest tenminste de drukker of uitgever óf schrijver bekend zijn. Anders was het illegaal. Een wijze les, geleerd uit drie jaar ongekende anonieme vuilspuiterij.

Grondwet
De opstellers van die grondwet in 1798 waren er wel uit dat een marginale vorm van controle op de pers geen kwaad kon, zodat in geval van smaad of laster in elk geval juridisch kon worden opgetreden. Dit was ideologisch gezien een behoorlijke stap terug en een teleurstelling voor de revolutionairen die in 1795 korte metten maakten met de Oranjes en de vrije, democratische Bataafse Republiek stichtten. Zij hadden gehoopt dat de persvrijheid zou leiden tot een goede balans tussen een representatieve overheid en een volk dat deze scherp in de gaten hield.

Bovendien kon de vrije drukpers bijdragen aan de verlichting van het volk en de verspreiding en vergroting van kennis. Maar tussen 1795 en 1798 was wel gebleken dat hiervan niet veel terechtkwam. De pers leverde meer uitvoerige lijsten met mensen die vermoedelijk ‘Orangist’ waren, dan verlicht-filosofische bespiegelingen op goed bestuur. Destijds was dit overigens een zware beschuldiging, die het leven van een persoon danig kon verzieken.

Utopie
Beschuldigden haastten zich in advertenties in landelijke kranten vrij te pleiten van dergelijke aantijgingen, maar vaak waren zij dan al te beschadigd. ‘Waar rook is is vuur’, zoals dat gaat. Anonieme krantjes en schotschriftjes, gedichtjes en liedjes gericht op het beschadigden van personen waren al zou oud als Methusalem, maar de schaal waarop nu aanvallen werden uitgevoerd op personen en bewindslieden was ongekend.

Probleem was dat het heel normaal was onder pseudoniem te schrijven, dit was een uitvloeisel van precies dat verlichte idee waarmee Scholten zijn pleidooi probeert te ondersteunen. Wanneer men namelijk (volgens deze filosofie, met name vervolmaakt door de Franse fysiocraten) tot de waarheid wil komen, moet men óver de eigen vooroordelen heenstappen. Men moet in het algemene debat dus zijn persoon achter zich laten, zich geheel losmaken van zijn eigenheid. Pas dan kan op basis van de uitwisseling van pure rationele argumenten de waarheid worden gevonden.

Tweedeling en strijd
Mooi idee, maar natuurlijk ook fantastische onzin. Niemand kan over de eigen vooroordelen heenstappen. Dat bleek in de Bataafse Republiek ook maar al te snel het geval. De oprichting van het eerste nationale parlement de Nationale Vergadering, waarin mensen van verstand samen het land moesten opbouwen, leidde al snel tot het politieke gekissebis dat wij allen nu zo normaal vinden. Destijds was het een verrassing: men verwachtte consensus en kreeg hoogstens een compromis dat niemand wilde. De oproepen tot geweld tegen Orangisten die de pers domineerde, de felle kritiek op de gematigde houding die de overheid aannam tegen ‘de aanhangers van de voormalige onderdrukkers’ versterkten en vescherpten de tweedeling die de politiek van de Bataafse periode zou blijven achtervolgen, met twee staatsgrepen tot gevolg.

Anoniem schrijven verwees naar datzelfde utopische ideaal dat door de politieke praktijk werd doorgeprikt. Door de eigen persoon te vergeten en op te treden ‘Jan Droomer’, ‘Batavus’ of ‘Kees Oprecht’, pretendeerden de auteurs ‘partijschap’ te overstijgen en vanuit een waarlijke metavisie te beschouwen. Om vervolgens natuurlijk hun eigen persoonlijke politieke visie uit te venten, of politieke tegenstanders of onwelgevallige buurtgenoten voor rotte vis uit te maken. Die anonimiteit betekende in de meeste gevallen bar weinig verlichts. Blaadjes als de Babbelaar en Domkop, voor een appel en een ei te koop op elke straathoek, besmeurden vooral zoveel mogelijk mensen. En werden goed verkocht.

Weg met anoniem
Nee, dan het heden, met zijn anonieme lafbek: weggedoken achter een kek schuilnaampje zich te pas en te onpas uitlaten over anderen, zonder zelf ooit in gevaar te komen. Daar is geen goed woord voor te zeggen. Aan de buitenkant van de kring rond de gepeste, altijd als eerste weg als de meester komt, snel nog even schoppen als het slachtoffer zeker niet meer terugvecht en niet kan weten jij het was. Anoniem andermans gegevens online zetten. Anonimiteit haalt het slechtste in de mens naar boven.

Weg met hitsige schuilnaampjes, weg met dat verschuilen. Het is wel duidelijk dat we niet over onze vooroordelen kunnen heenstappen en als je niet bereid bent voor je mening te staan, is hij betekenisloos. Kleur bekennen en daarvoor staan is een belangrijk onderdeel geworden van onze maatschappij en van onze politiek, die óns representeert. De Bataafse geschiedenis leerde dat kleur bekennen erbij hoort en dat het compromis het hoogst haalbare is. Anonimiteit is alleen geoorloofd als je als auteur gevaar loopt. Wie van achter een masker vieze woordjes roept, is niets meer dan een pratende aap. Die draagt niets bij aan de democratie.

Erik Jacobs heet Erik Jacobs en doet onderzoek aan de Universiteit van Amsterdam naar de relaties tussen pers, politiek en publieke opinie tijdens de Bataafse Republiek.

cc-foto: Stéphanie De Nadaï

  40 reacties op “Anoniem is pratende aap”

  1. Man man man, wat een mooie tekst. Ik ga dit even betegelen voor op m’n weblog.

  2. Grotendeels eens, Erik, maar hoe zit het met klokkenluiders(-achtigen)? Natuurlijk het geijkte voorbeeld, en iedereen vindt zichzelf dan maar klokkenluider natuurlijk, maar toch een probleem in sommige gevallen. Dat je positie per definitie wordt aangetast als je eerlijk je mening uit of iets naar buiten brengt.

    Tegenover de bange anoniemen staan ook de bange “baas bellers” die, inderdaad, even je manager bellen omdat ze je mening -soms over volstrekt iets anders- abject vinden. Dan kun je natuurlijk zeggen dat je je daar niets van aan moet trekken, maar het is toch jammer als je werk in gevaar komt omdat jij de PvdA kut vindt terwijl je baas net lokaal PvdA raadslid is geworden, ik noem maar iets. Ik ben er nog niet helemaal uit wat de oplossing voor deze en gelijksoortige situaties is.

    Waar positiebescherming weg valt, zie de VS bij professionele organisaties, zie je vaak dat kritiek op de organisatie pas geuit wordt als men zelf een bepaalde positie heeft verworven. Anoniem is ook een soort grove positiebescherming, wat dat betreft.

  3. Interessant artikel Erik.
    Van je 262 followers op Twitter is een groot deel duidelijk anoniem.
    Ervaar je hun reacties op jouw tweets anders dan die van de niet-anonieme volgers?

    P.S.: Leuke avatar hè?

  4. Ohja, dat is zoiets van de anonieme reuguurders: jij-bakken en uit de context halen. Want als je een pleidooi houdt tegen anonimiteit mag je ook geen anoniemen volgen enzo want dan ben je hypocriet hoor!11!111

    not.

  5. Zit Erik op Twitter? ;)

  6. Hoppa! Goed stuk!

    @3: Als je blij bent te werken onder een baas/manager die jou ontslaat of verbiedt een mening over niet-werkgerelateerde zaken te hebben dan zegt dat nogal wat over jou als persoon. Dan behoor je dus helemaal niet bij de notoire helden als klokkenluiders, integendeel.

  7. Ja, JM, “als jij blij bent te werken voor” klopt wel in theorie, maar in de praktijk is het toch wel jammer als je een verder aardig lopende baan kwijtraakt omdat je ergens je mening geeft. (Zeker als je ook graag in dat huis wilt blijven wonen enzo.)

    Zelfde geldt ook voor eventuele wel werk-gerelateerde meningen, overigens: stel jij hebt een eigen opinie over de zuivelindustrie in het algemeen, maar door die mening kom je überhaupt niet meer aan werk in die sector omdat men liever niet de vingers aan je brandt. Het is sowieso moeilijk klokken te luiden en tegelijkertijd werkzaam te blijven in de sector die je wilt verbeteren.

    “Voor zo’n werkgever wil je toch niet werken”, is wel heel simpel gesteld in een arbeidsmarkt waar werkgevers liever niet de vingers branden aan mondige mensen in het algemeen.

  8. Er mag weer eens iets niet van de moral fags. Verboten.

  9. Ik zie een gat:

    “…weggedoken achter een kek schuilnaampje zich te pas en te onpas uitlaten over anderen, zonder zelf ooit in gevaar te komen.”

    Onzin, aangezien bijvoorbeeld Twitter maar ook op de meeste sites waar gereageerd wordt wel degelijk persoonsgegevens worden opgeslagen of achterhaald kunnen worden, mocht daar behoefte aan zijn. Vaak gewoon via het IP-adres.

    Alle argumenten die nu in dit stuk en in de vorige draad tegen anonimiteit worden aangevoerd zijn alleen van toepassing in twee mogelijke scenario’s:

    1: Als men er van uitgaat dat de geuite mening in welke vorm dan ook consequenties heeft voor derden, wat dus in 85% van de gevallen op internet niet het geval is.

    2: Als de anonieme werkelijk niet te achterhalen is, wat ook slechts in een klein deel van de gevallen klopt.

    Schadelijke en lasterende anoniemen dienen te worden aangepakt en dat gebeurt dan ook met enige regelmaat. Ik zie echter nog steeds geen enkele onderbouwing voor het idee dat de mening van de “fatsoenlijke” anonieme niet ter zake doende zou zijn. We hebben het hier niet over de oprichting van een parlement, maar over borrelpraat en slap gelul op websites.

  10. Hop, weer een jij-bak.

    Dat geeft ook wel de behoefte van de anoniemen aan: het si toch al schier onmogelijk een discussie te winnen dus de anonimiteit maakt het wel makkelijker.

  11. Maar het helpt wel, Willi is Willi af.

  12. En dan dit nog: Hoe weet ik of Erik Jacobs, Bas Paternotte en Bert Brussen ZELF daadwerkelijk hun tweets en artikelen tikken?

    Identiteit doet er zonder persoonlijke verwijzingen geenszins toe en daarbij is niet vast te stellen wie daadwerkelijk spreekt, ook niet wanneer er een non-fictieve naam onder staat.

    We zijn allen anoniem. *grinnikt*

  13. Voor het optreden in geval van strafbare uitlatingen is het vermelden van de naam zoals geregistreerd bij de burgerlijke stand heden ten dage niet nodig. Je geeft je e-mail adres bij het inloggen en laat je ip-adres achter.

    Als het in het parlement waar onder eigen naam wordt gedebatteerd niet altijd lukt open te staan voor elkaars argumenten en over eigen vooroordelen heen te stappen, kan hieruit dus niet worden afgeleid dat onder eigen naam debatteren per definitie een beter debat en uitkomst zal opleveren dan -mits met argumenten onderbouwd- onder pseudoniem debatteren.

    Gelet op de ervaringen in het parlement waar onder eigen naam wordt gedebatteerd zou je kunnen zeggen dat de mogelijkheid tot en het utopisch gehalte van “streven naar waarheid middels uitwisseling objectieve argumenten” minder afhankelijk is van onder eigen naam of onder pseudoniem reageren dan je misschien zou denken.

    De restvraag is dan of onder pseudoniem geuite argumenten in de praktijk slechter blijken te zijn zijn dan onder eigen naam geuite argumenten. Die vraag is niet beantwoord en niet te beantwoorden. Hooguit zou je kunnen opmerken dat er veel slechte argumenten te lezen zijn die onder pseudoniem worden gepubliceerd en misschien wel meer dan er onder de eigen naam worden gepubliceerd.

    Tot slot is niet uit te sluiten dat er veel goede argumenten worden uitgewisseld onder pseudoniem, die onder eigen naam misschien nooit zouden zijn geuit. Bijvoorbeeld in die gevallen dat deelnemers in het professionele leven worden geacht neutraal te zijn. Ook is niet uit te sluiten dat deelnemers aan het debat, onder pseudoniem vooruitstrevender standpunten innemen en zich sneller laten overtuigen dan onder eigen naam, omdat de last van eventuele afkeurende reacties van de behoudende omgeving wegvallen zodat men vrijer creatiever kan spreken, respectievelijk verandering van standpunt na overtuigd te zijn geraakt van goede argumenten, met minder gezichtsverlies gepaard gaat.

    De kwaliteit van het debat wordt bepaald door de kwaliteit van de argumenten, onder pseudoniem geformuleerd of niet. De uitkomst er van door de bereidheid open te staan voor elkaars argumenten.

    http://nl.wikipedia.org/wiki/Delphi-studie waarbij de deskundiheid op algemeen opiniërende blogs niet verder gaat en hoeft te gaan dan ieders burgerschap met recht van mening.

  14. @gyurka: Het probleem is dat veel van deze ‘anoniemen’ een zodanig slecht onderbouwde mening hebben, louter beledigen op zn zachtst gezegt, dat er inderdaad consequenties aan vast zitten.

    Ik vind het lastig te geloven dat er werkgevers zijn die mensen ontslaan omdat ze een onderbouwde mening op internet gezet hebben.

    Wat ik bedoel met ‘voor zo een baas werk je niet’ heeft betrekking op de zogenaamde anonieme ‘klokkenluiders’. Ze beweren bijvoorbeeld dat hun werkgever zich bedient van slavenarbeid, gif loost of andere zaken doet die crimineel zijn. Dan verbaas ik mij er danig over dat zo iemand er wel over klaagt, maar toch stoïcijns door blijft werken bij het bedrijf. Dat wringt en dus ben je in mijn ogen een lafaard cq angsthaas en iemand die de pseudo moralist uithangt.

    Met werkgerelateerde zaken kan ik je trouwens uit een droom helpen. Mensen gaan vaak de discussie intern niet aan, maar voeren de discussie direct buitenshuis. Of sterker, men krijgt zijn of haar zin niet intern, dan maar extern gaan. Dit ziet men vaak bij ambtenaren van ministeries. Die gaan dan bij de pers anoniem klagen….

    Ook hier geldt weer. Mensen worden niet ontslagen vanwege een onderbouwde mening. Daarvoor heeft men teveel bescherming.

  15. En dat “Gyurka Jansen” dat is volgens mij ook een fopnick. Gyurka Jansen, da’s net zoiets als Winnetou Cohen.

  16. JM: zoals je hebt kunnen lezen in mijn verduidelijking gaat het niet alleen om ontslagen, maar ook om werk vinden in. “Kritiek leveren is makkelijk” zegt men altijd, maar als je dat in het bedrijfsleven doet vindt men je vaak maar lastig. Ik kan je uit de droom helpen (als we daar toch mee bezig zijn) ook onderbouwde meningen vinden veel mensen maar vervelend.

    Dan loop je dus best de kans om misschien niet ontslagen te worden maar carriere mogelijkheden te zien verdampen. Dat is misschien een keuze, maar wel een beetje een zure. Zelfde als dat ik destijds meermalen van verschillende recruiters de tip kreeg niet op mijn (online)CV te zetten dat ik voor Powned kort iets op de radio heb gedaan. Zelfde als dat mensen DeJaap geen serieus blog vinden. Dan zeg ik natuurlijk wel dat ik dat heel anders zie, maar als ik dat meer verborgen had gehouden was ik wel ergens binnen geweest misschien.

  17. Ik geloof ook nooit dat Superman zo beroemd geworden zou zijn als hij gewoon “Clark Kent” voor op z’n borst geborduurd zou hebben.

  18. en @13 (Niels) Ja, identiteit is niet per se hetzelfde als 1 bepaalde naam. Sowieso kennen wij de meeste mensen onder een roepnaam en niet onder hun “echte” naam. Ik weet niet helemaal of dat wat aan Erik’s punt afdoet, ligt dat (dat het iets kan uitmaken) niet veel meer aan ons (on)begrip van het feit dat de persoonlijkheid van 1 iemand uit meerdere facetten bestaat?

  19. Er schuilt een beetje Dr Jekyll in ons allemaal. Ja ook in jou Jansen.

  20. @19

    Het was inderdaad ook meer als zijdelingse opmerking bedoeld met terugslag op de enorme waarde die wordt gehecht aan het reageren onder eigen naam.

    Wat betreft die laatste zin volg ik niet helemaal ;)

  21. @21: dat reageren onder (verschillende) pseudoniemen ten dele alleen vrijheid geeft omdat sommige mensen niet snappen dat je identiteit veelzijdig kan zijn. Dus dan maar voor elk facet een naam.

    In de praktijk vind ik het overigens zelf vooral handig als men zichzelf een beetje consistent benoemd. Dat blijft moeilijk te checken, natuurlijk.

  22. gewoon vragen, wat is nou et probleem ???

    als je niet “durft” te vragen wil je et ook niet “echt” weten,

    dus wat nou???

  23. En onder je eigen naam op dat grote blote internet, het heeft ook iets exhibitionistisch natuurlijk, “kijk mij eens lekker intellectueel doen” en meer van die publieke zelfbevlekkerij voor de spiegel. Het is internet, kneusjes, als ik jullie bij naam en toenaam en vice versa wil leren kennen ga ik wel naar een kroeg.

  24. Met anoniem reageren is niets mis. Ongewenste reacties moeten maar weg gemodereerd worden. Echt anoniem ben je nooit en excessen kunnen sowieso wel aangepakt worden.
    In principe hoort de persoon in kwestie er niet toe te doen, maar wel de boodschap. Als ik onder mijn echte naam een eerlijk verhaal zou schrijven over mijn geaardheid, verlies ik alles wat me lief is. Heel sneu, maar zo is het. Door anoniem reageren onmogelijk te maken raak ik mijn stem kwijt. Anonimiteit heeft lang niet altijd iets te maken met lafheid. In mijn geval is het zelfbescherming.

  25. Bijna iedere domme jij-bak, belediging, of scheldpartij komt van laffe anoniemen. Waar. Maar om dan meteen de zaak maar om te draaien en te zeggen dat iedere anoniem dus een laffe pestkop is, is echt een beetje te simpel. En zoals Niels in #13 ook al aangeeft, die ‘echte’ naam die onder een stukje staat bewijst nog niks.

    Terzijde, de begrippen anoniem en pseudoniem worden hier behoorlijk door elkaar gehaald. Dat doet de helderheid van de discussie ook geen goed.

  26. @26: Goed punt, maar dat start in het artikel al, natuurlijk, pseudoniem en anoniem.

  27. @22

    Ah, understood.

    Zeer zeker, het is wel zo gezond voor de discussie als men verantwoordelijk kan worden gehouden voor eerdere uitspraken, anders is het einde zoek.

    @26

    Hear hear!

  28. @27 Inderdaad, en toch gooit de schrijver ze nog doorelkaar.

    Maar goed, ik ben blij dat Adriaan van Dis, Ruud Gullit, Tomas Ross, Caro Emerald, en-ga-zo-maar-door, zich niets van dit ‘probleem’ hebben aangetrokken en gewoon onder die pseudoniemen hun ding zijn gaan doen. Wat kan het mij nou schelen hoe ze echt heten? Het gaat om wat eruit komt.

  29. Ach, ben zelf inderdaad wel een lafbekje. Behalve als ik dronken ben. Maar dat zit dan ook weer in mijn naam….

    Even serieus, het echte werk komt natuurlijk van de publicisten / columnisten hier en ik ben het met de auteur dat die niet anoniem kunnen zijn, zeker niet bij de redactie. (Anoniem) reageren blijft frobelen in the marge en maken of breken een blog als deze niet.

    Wat wel even gezegd mag worden is dat zonder anonimiteit een blog als dat van Joris Luyendijk (http://www.guardian.co.uk/commentisfree/joris-luyendijk-banking-blog) simpelweg niet zou werken.

  30. Oh, apen kunnen niet praten.

  31. Adriaan van Dis, Ruud Gullit, Tomas Ross, Caro Emerald, zijn dan ook figuren van wie niemand weet dat ze echt zijn, gezien hun extreem zeldzame optreden in de media…

  32. Er zijn veel mensen die dezelfde voor- en achternaam dragen, hoe lossen we dat op?Wat mezelf betreft lopen er in Nederland sowieso nog 2 personen rond met dezelfde voor- en achternaam. Jan de Vries, Kees de Groot en Peter van Dijk winnen het denk ik dik van me………

  33. @32 Ja, ik heb ook nog nooit van ze gehoord.

  34. Voor alle anoniemen : http://youtu.be/zjjlz9207W8

  35. Maar ik heet echt HoerenSloep, hoor. Echt waar! Net zoals Bert Brussen Bert Brussen heet…
    En als ik Bert’s twitteraccount kaap, is het dan ook anoniem wat ik tweet? Want ik doe het en Bert’s naam staat er onder. Of zal ik er Peter Breedveld onder zetten? Vragen, vragen…

  36. Quote uit het stuk:
    Maar wel onder één voorwaarde: van het geschrevene moest tenminste de drukker of uitgever óf schrijver bekend zijn.

    Op het internet is dat duidelijk: de uitgever/drukker van dit stuk is http://www.dejaap.nl

    Verder wat splinter zegt. En als al je reacties op stukjes bovenaan in google staan, komen mensen nooit op je homepage/webwinkel/actiegroep terecht.

  37. Wat vind je dan van Twitteraars zoals @binnenkantpaal? Hier zitten gewoon mensen achter, of ‘eitjes’ die wel door de schrijvers van dejaap.nl zowel via Twitter als persoonlijk via Facebook gevolgd cq bevriend zijn? Welke oprechtheid schuilt hier dan achter? of leg ik hier iets bloot wat we liever bekleed zien?

  38. Voor wie de vervolgdiscussie (http://www.dejaap.nl/2012/01/20/interesante-discussies-in-de-comments-het-kan/#comments) gemist heeft:

    Nog even wat argumenten voor anoniem reageren in een reactie op Brussen/Paternotte op een rijtje. Ik wilde er eerst een samenvatting van in de discussie aangetroffen voors en tegens van maken, maar dan zou ik opmerkingen dat mensen ‘kapot’ moeten of een ‘pratende aap’ zijn te serieus nemen. Here we go:

    - Het betreft een vrije keuze. Dejaap c.q. Bert Brussen wil daar ook niet aan morrelen, maar er enkel en alleen over klagen. Inconsequent is dat wel. De vrijheid van keuze van de redactie/weblogbeheerder heeft immers voorrang: het staat volledig vrij bepaalde spelregels te hanteren, zoals onder eigen naam reageren. Het is dan aan de bezoekers om te kiezen daar wel of niet mee in zee te gaan (of te steggelen door alsnog een verzonnen naam op te geven). In gewoon Nederlands: Bert Brussen schreeuwt moord en brand terwijl hij zelf in de gelegenheid is het vuur te doven. Daarnaast toont hij zich, om deze analogie te vervolgen, ook nog eens pyromaan: hij trollt en ad hominemt als geen ander. Daar verbindt hij trots zijn naam aan. Of je dat ‘moed’ kunt noemen? Andere etiketten zijn wellicht toepasselijker.

    - Anonimiteit is een essentieel onderdeel van het democratisch proces: stemmen is ook anoniem. Als anoniem je mening geven categorisch ‘laf’ zou zijn, zoals Bert Brussen beweert, zijn we angsthazen in het stemhokje. In organisaties wordt bovendien ook volop anoniem gestemd over van alles en nog wat, tot de plaatsing van de koffieautomaat toe. Is onze samenleving werkelijk zo laf? Of zijn er wellicht gewoon doodnormale, praktische redenen voor? Net als voor anoniem reageren…

    - ‘Feind hört mit’. Toekomstige of huidige werkgevers, klanten, leerlingen en cliënten lezen mee. Het kan buitengewoon onverstandig en onprofessioneel zijn om onder je eigen naam te reageren. Sterker nog, er zijn beroepscodes die dat in sommige gevallen simpelweg verbieden. Je hebt geen flauw idee wie het leest en welke zelfs op het oog onschuldige informatie (zoals de voorkeur voor een bepaalde voetbalclub) nog eens in je nadeel kan werken. Ook zonder dat je er achter komt en ook over vijf jaar. Tegenwerpingen dat je moreel corrupt zou zijn door dergelijke overwegingen mee te laten spelen (vrij vertaald, het werd minder fraai gesteld) zijn verre van fair. Het individu mag rekening houden met de imperfectie van de samenleving en hoeft zich niet als martelaar op te stellen. Het belang van je beroep weegt zwaarder dan het belang van een of andere opinie. De dwingende noodzaak van je echte naam bij reacties ontgaat me. De dwingende noodzaak van een baan lijkt me echter duidelijk. Bert Brussen heeft gemakkelijk praten en hangt in deze zelf de ‘moralfag’ uit waar hij het zo regelmatig met afschuw over heeft.

    - Zoals iemand heel praktisch opmerkte: je wilt je meest relevante hits op google (naar je weblog of bedrijfspagina, bijvoorbeeld) niet verdrongen zien door massa’s vermeldingen bij Dejaap en dergelijke.

    - Ook heel praktisch: je echte naam vermelden is iets anders dan je identiteit prijsgeven. De kans bestaat dat iemand ook Bert Brussen heet en op Dejaap reageert. Wie is dan ‘de echte’? Gaan we er ter onderscheid ook woonplaats en leeftijd aan toe voegen? ‘Adresgegevens bij de redactie bekend’? Waarbij leden uit diezelfde redactie fel en soms op de man meediscussiëren… overvraag je dan niet iemands vertrouwen? Mij lijkt hooguit de schijn van ‘transparantie’ (om een modewoord te gebruiken) mogelijk, maar geen daadwerkelijk ‘open vizier’. De kans is groot dat van die ‘eerlijkheid’ naamgenoten de dupe worden, als ze de pech hebben een fel discussiërende, radicale internet-evenknie te kennen.

    - Anonimiteit biedt juist een groot voordeel: je oordeel is uitsluitend gebaseerd op wat iemand schrijft, aangezien je (nog) niets weet van de schrijver. Weliswaar te omzeilen door eenieder voor lafaard te verslijten bij gebruik van een pseudoniem, zoals Bert Brussen en Bart Paternotte doen. Zij denken onbekenden te kennen op basis van 1 enkel veld in een reactieformulier.

    - Op internet je mening achterlaten is niet te vergelijken met dat in besloten kring of in de kroeg doen. Jaren na dato staat het er nog, onveranderlijk, in bytes gebeiteld. Een onhandige, foute of zelfs dronken opmerking onder eigen naam fungeert daarmee als een digitale schandpaal. Zonder verjaring. Zonder kans op uitleg. En tot anonieme afkeuring of leedvermaak van mensen die per definitie anoniem blijven – de bezoekers van een webpagina. Dat brengt me op het volgende punt:

    - Bert Brussen, Bas Paternotte en consorten eisen van iemand zich persoonlijk bekend te maken tegenover een publiek dat per definitie anoniem is: de bezoekers van een webpagina. Met als argument dat anonimiteit ‘laf’ zou zijn. Voor intelligente mensen houden ze er nogal kromme redeneringen op na.

    - Veel anonieme reageerders gedragen zich aantoonbaar fatsoenlijk en inhoudelijk constructief. Iets dat niet altijd gezegd kan worden van niet-anoniemen. Via moderatie kun je oneigenlijke reacties eruit filteren. Een soort identificatieplicht met al zijn nadelen is daarmee overbodig.

  39. O wacht even, dat van die ‘pratende aap’ slaat in bovenstaande alleen op scheldende figuren. De titel zette me op het verkeerde been. In dit geval moet ik mijn opmerking intrekken en me bij de auteur aansluiten. Met ‘pratende aap’ spiegelt hij wel datgene wat hij afkeurt, maar dat doe ik in mijn sarcastische opmerkingen aan het adres van de in beledigingen grossierende discussie-ontvluchter Brussen zelf ook.

Sorry, het reactieformulier is momenteel gesloten.

   

Switch to our mobile site