Het is de vraag die ik steeds opnieuw krijg: “Loop je geen gevaar als journalist in Mexico, met de drugdealers die al die journalisten vermoorden?” Tot vermoeiens toe moet ik hem beantwoorden, maar het is voorbuitenstaanders natuurlijk geen onterechte vraag. Dit is immers het land waar sinds 2000 meer dan 80 verslaggevers zijn vermoord. Lees verder »
Jan-Albert Hootsen
Narcocultuur mag, maar niet in het voetbal
Politiek
Reageren uitgeschakeld
okt 202011
Zomaar een wedstrijd tussen topclub Chivas Guadalajara en Estudiantes, afgelopen zondag. Marco Fabián de la Mora, een van de grootste Mexicaanse voetbaltalenten, scoort drie goals. Feestvreugde alom bij de Chivas. Maar dan doet Fabián iets stoms: na het scoren van zijn tweede doelpunt haalt hij medespeler Medina erbij en ‘viert’ de goal door met een handgebaar te doen alsof hij zijn teamgenoot door het hoofd schiet. Medina laat zich vervolgens naar de grond vallen. Lees verder »
Garnalen op wielen
Column
Reageren uitgeschakeld
okt 072011
Hoe maak je een stad vol auto’s fietsvriendelijk? Marcelo Ebrard, regeringsleider van Mexico Stad, breekt zich al sinds zijn aantreden in 2006 het hoofd over die vraag. Hij doet in ieder geval zijn best om er iets van te maken. Zijn Ecobici-project, een soort witte fietsenplan waarbij je voor een lage prijs een abonnement kan kopen en gebruik kan maken van vele duizenden fietsen die overal in het centrum bij stallingen staan, is wellicht het beste voorbeeld. Ook is zijn regering bezig ettelijke tientallen kilometers extra fietspaden aan te leggen. Extra, want in de verkeersnachtmerrie die de Mexicaanse hoofdstad is, bestonden al sinds jaren fietspaden. Lees verder »
Een Mexicaanse vriend van me vertelde me onlangs dat hij graag uit Mexico weg wil om werk te zoeken. ‘Ik denk aan drie landen’, zei hij, ‘De Verenigde Staten, Canada of Alaska.’ Toen ik hem verbaasd vroeg waarom hij Alaska als een apart land noemde, keek hij nog verbaasder. ‘Alaska is toch een land?’ Pas toen ik een atlas erbij pakte, zag hij zijn topografische fout in. ‘Ik snap het niet’, mompelde hij verbouwereerd, ‘Mij is op de middelbare school geleerd dat Alaska een apart land is.’ Na voorzichtige navraag bleken veel kennissen hetzelfde te denken. Lees verder »
Guatemala: brommerboeven en sexy verkeerslichten
Column
Reageren uitgeschakeld
sep 082011
Ex-president van Guatemala en tegenwoordig burgemeester van Guatemala Stad Álvaro Arzú gaat graag door het leven als iemand die de handen uit de mouwen steekt. Met zijn motto “Obras, no palabras” (“Werken, geen woorden”) wil hij laten zien dat hij, in tegenstelling tot de andere politici in zijn land, geen man van woorden is, maar van daden.
En toegegeven: die daden zijn te zien in de Guatemalteekse hoofdstad. De stad, die de laatste jaren lijdt onder toenemende criminaliteit en economische crisis, heeft onder Arzú een stevige oppepper gekregen, vooral op het gebied van de infrastructuur. Lees verder »
Verkiezingen 2012: hoed u, Mexico
Column
Reageren uitgeschakeld
aug 252011
Enrique Peña Nieto, gouverneur van Mexico’s meestbevolkte deelstaat Estado de México namens de Institutioneel Revolutionaire Partij (PRI), is bijna klaar met zijn termijn. Over een maand wordt hij vervangen door partijgenoot Eruviel Ávila. Dan mag Peña Nieto eindelijk doen waar heel Mexico al jaren naar uitkijkt: zijn kandidatuur voor de presidentsverkiezingen van 2012 aankondigen. En aangezien alle peilingen hem zo’n 30% voorsprong geven op zijn directe tegenstanders, moet het heel gek lopen of de jonge, mediagenieke Peña Nieto wordt de volgende bewoner van Los Pinos (Mexicaanse Witte Huis). Of we daar blij mee moeten zijn, is een tweede. Waarom? Gather round, kids, dan gaan we even terug in de geschiedenis. Lees verder »
Het is een aloud adagium: als het economisch niet goed gaat, begin dan een oorlog. Inderdaad leveren conflicten altijd wel voor iemand geld op, en in de Mexicaanse drugsoorlog is het niet anders. Zo blijken Amerikaanse bedrijven de afgelopen 4 jaar zo’n 170 miljoen dollar te hebben verdiend aan het drugsgeweld in Mexico.
Waar komt dat geld vandaan? Vooral door het verkopen van ‘oorlogs- en veiligheidstechnologie’ aan de Amerikaanse regering. Enkele jaren geleden besloten Mexico en de Verenigde Staten tot het zogenoemde Mérida Initiatief, een pakket hulpgoederen en –fondsen ter waarde van een kleine 1,3 miljard dollar, om de bestrijding van de georganiseerde misdaad in Mexico en Centraal-Amerika te faciliteren. Lees verder »
Afgelopen weekend was ik voor een serie reportages in de Centraal-Mexicaanse deelstaat Michoacán. Ik bezocht er het plaatsje Cherán, schitterend gelegen tussen de bergen. Maar Cherán is geen toeristenplaatsje. Afgelopen april gooiden de bewoners de burgemeester en de lokale politie de stad uit en besloten een comité van zelfbestuur op te richten. Dit omdat de bosrijke omgeving van Cherán de laatste jaren op grote schaal wordt vernietigd door de lokale criminele groep La Familia Michoacana. Deze wat bizarre, quasi-religieuze drugsbende heeft zich recentelijk toegelegd op de illegale houtkap, met alle gevolgen van dien. Lees verder »
Democratische apathie in Mexico
Politiek
Reageren uitgeschakeld
jul 142011
Estado de México (Edomex) is een middelgrote deelstaat die als een hoefijzer om Mexico Stad heen ligt gekruld. In de Mexicaanse politiek is het een van de belangrijkste gebieden: van alle staten heeft Edomex de meeste inwoners (16 miljoen), de dwarsdoorsnede van de bevolking in de staat komt het dichtste bij die van het hele land. En Edomex is een van de belangrijkste machtsbases van de Partij van de Geïnstitutionaliseerde Revolutie (PRI), die Mexico tot 2000 op dictatoriale wijze regeerde. Twee weken geleden waren er gouverneursverkiezingen in Edomex. Normaliter zijn lokale verkiezingen in Mexico amper interessant voor buitenlandse media, maar niet deze keer. Met name Amerikaanse corresponten deden met regelmaat verslag van de aanloop, terwijl na afloop flink wat buitenlandse kranten met analyses van de uitslag kwamen. Lees verder »
jun 302011
De grens tussen de Verenigde Staten en Mexico is bijna 3200 kilometer lang en is de zuidgrens van vier Amerikaanse en zes Mexicaanse staten. Het is een belangrijke grens. De handel tussen Mexico en de Verenigde Staten is jaarlijks goed voor zo’n 400 miljard dollar. Zeker sinds beide buurlanden en Canada in 1994 lid zijn van vrijhandelsverdrag NAFTA is de dynamiek aan de grens in een stroomversnelling geraakt. De grensovergang tussen Tijuana en San Diego, aan de uiterste westpunt van de grens, is de drukste grensovergang ter wereld. Overal langs de frontera staan aan Mexicaanse kant eindeloze industrieterreinen met maquiladoras, aanleveringsbedrijven waar goedkope Mexicaanse arbeidskrachten de onverzadigbare Amerikaanse consument van producten voorzien. Lees verder »
Jorge Hank Rhon, een onaantastbare Mexicaanse boef
Politiek
Reageren uitgeschakeld
jun 162011
Jorge Hank Rhon, oud-burgemeester van grensstad Tijuana, is een kleurrijk man. Ooit begonnen als succesvol uitbater van pretparken en dierenwinkels, vertrok hij in de jaren ’80 naar Tijuana om in de grensstad de roemruchte Agua Caliente paardenracebaan te exploiteren. Onder hem is deze uitgegroeid tot een miljoenenbedrijf dat talloze entertainment- en winkelcentra binnen en buiten Mexico exploiteert. Hank vaart er wel bij; zijn miljoenen geven hem alle tijd om zich met zijn favoriete hobby’s bezig te houden: dieren en vrouwen. Op zijn 55e heeft hij een schier eindeloze reeks echtgenotes, vriendinnen en minnaressen gehad en heeft hij het lieve aantal van negentien kinderen verwekt. En hij is eigenaar van een eigen dierentuin. Hij maakte zichzelf berucht door ooit te zeggen dat vrouwen zijn favoriete diersoort zijn. Lees verder »
Dichter en journalist Javier Sicilia, wiens zoon eind maart werd vermoord in Cuernavaca (iets ten zuiden van Mexico Stad) is bezig met zijn derde anti-geweldsmars in een paar maanden tijd. Begin april organiseerde hij een landelijke demonstratie, waar op meerdere plekken zo’n 100.000 mensen aan meededen. En begin mei was er de landelijke mars tegen geweld, met ergens tussen de 50.000 en 150.000 deelnemers (afhankelijk van de bron) in Mexico Stad. Sicilia eist een einde aan het geweld, wil politieke veranderingen, een einde aan de corruptie, et cetera. Lees verder »
jun 022011
Vorige week gaf ik, tijdens een bezoek aan Nederland, een drietal gastcolleges aan de School voor Journalistiek (SvJ) in Utrecht en de Fontys Hogeschool voor Journalistiek (FHJ) in Tilburg, laatstgenoemde mijn oude opleiding. Uiteraard kwamen er de nodige vragen van de aanwezige studenten. Sommige gingen over hoe je als freelancer aan het werk ging, de onvermijdelijke ‘is het dan niet gevaarlijk daar?’-vraag passeerde meerdere malen de revu. En de relevantste vraag van allemaal: valt er eigenlijk wel goed nieuws te melden over Mexico? Lees verder »
Flippie’s fouten
Column
Reageren uitgeschakeld
mei 192011
Toen Felipe Calderón nog Flippie was, een jaar of vijf geleden, werd hij met een nipte meerderheid tot president van Mexico gekozen. Het jaar was 2006, en in Mexico Stad was het rommelig. We hadden net de verkiezingen gehad, die bepaald niet vlekkeloos waren verlopen. Calderón’s tegenstander was voormalig hoofdstedelijke burgemeester Andrés Manuel López Obrador. De overwinning van de huidige president was too close to call en er werden overall meldingen gedaan van fraude. Toen de Federale Kiescommissie uiteindelijk besloot om Calderón alsnog tot winnaar uit te roepen, mobiliseerde een woedende López Obrador zijn aanhang en organiseerde wekenlange massale protesten in Mexico Stad. Een matig begin voor Calderón. Hij kreeg het fraude-plakkaat opgeplakt, en dat zat hem zichtbaar dwars. Lees verder »
Nu Osama Bin Laden aan een gewelddadig einde is gekomen, hoor ik hier en daar de uitspraak dat de Verenigde Staten naar een nieuwe aartsvijand op zoek moeten. Welnu, Osama Bin Laden was de meest gezochte man ter wereld. Logischerwijs moeten we nu dus kijken naar de nummer twee op de lijst. En daar staat Joaquín Archivaldo Guzmán Loera, alias ‘El Chapo’ (= De Kleine), hoofd van het Sinaloa Kartel en ‘s werelds machtigste drugshandelaar. Forbes noemde hem enkele jaren geleden de op een na meest gezochte man ter wereld, na Osama. Op de sociale netwerken in Mexico wordt de laatste dagen dan ook voorzichtig gespeculeerd of Chapo nu de nieuwe aartsvijand van de VS gaat worden. Maar Mexico kan gerust zijn. Het is niet realistisch dat de Black Hawk helikopters en Navy Seals nu en masse op de bergen van Sinaloa zullen neerdalen. Want hoewel ze redelijk wat gemeen hebben, is Chapo geen Osama. Lees verder »
1 mei aanstaande verklaart het Vaticaan Johannes Paulus II (1978 tot 2005) zalig. Het moet een heuglijke gebeurtenis worden, met een groot gezelschap hoogwaardigheidsbekleders op de VIP lijst. Een van hen is de Mexicaanse president Felipe Calderón. Op zich is zijn aanwezigheid niet vreemd: Calderón is een devoot katholiek en Johannes Paulus II was bijzonder populair in Mexico, het op een na grootste katholieke land ter wereld. Toch heeft zijn voorgenomen bezoek tot een storm aan protesten geleid in het land. Lees verder »
Badiraguato, Sinaloa. Als je in Mexico zegt dat je daar bent geweest, Word je met grote ogen aangekeken. Badiraguato heeft iets magisch. Want deze gemeente in het noorden van Sinaloa, met 35.000 inwoners verdeelt over enkele plaatsjes en honderden gehuchtjes, is het brongebied van het Kartel van Sinaloa. Verborgen tussen de bossen worden jaarlijks tonnen marijuana en opium verbouwd. Enkele weken was ik er een paar dagen voor een lange reportage. Lees verder »
Groot nieuws, enkele weken geleden! De Predator Drone, welbekend van Call of Duty: Modern Warfare 2, vliegt nu boven Mexico! Nu ja, nieuws. Stiekem doen de UAV’s (Unmanned Aerial Vehicles), op afstand bestuurbare robotvliegtuigjes, dat al sinds 2009. Hoegenaamd om de Amerikaanse en Mexicaanse autoriteiten te helpen bij het bestrijden van de (drugs)misdaad. Volgens de Amerikaanse autoriteiten alleen op uitdrukkelijk verzoek van de Mexicaanse regering, om onder andere de moordenaars van de op 15 februari doodgeschoten Jaime Zapata, agent van de Amerikaanse Immigration and Customs Enforcement, en ander drugdealend schorem. Boze tongen spreken van een anti-migratiestrategie, waarbij de Predators Mexicanen opsporen die van plan zijn illegaal de grens over te steken. Lees verder »
mrt 102011
Afgelopen weekend was ik in Ciudad Juárez, voor de derde keer in een half jaar. Journalistiek was het een nuttig bezoek, maar leuk was het niet. Iedere keer als ik er ben gaat het slechter met Juaritos. De sfeer is iedere keer bedompter. De stad is iedere keer desolater. Wat ooit de meest dynamische stad van Noord-Amerika werd genoemd, is verworden tot een symbool voor alles wat er mis gaat in de strijd tegen de drugskartels. Lees verder »
Het is na voetbal misschien wel de populairste sport in Mexico: de Amerikanen ergens de schuld van geven. Porfirio Díaz, de dictator die Mexico eind negentiende en begin twintigste eeuw met de ijzeren vuist regeerde, zei het al: “Arm Mexico, zo ver van God en zo dicht bij de Verenigde Staten…” Je kan het zo gek niet bedenken of de gringos hebben het gedaan. De drugshandel? Komt door de Amerikanen met hun niet te stillen honger naar verdovende middelen. De problemen met de maïz-oogst? Allemaal de schuld van Amerikaanse transgene gewassen. Armoede in Chiapas? Komt door vrijhandelsverdrag NAFTA, dat de yanquis Mexico door de strot hebben geduwd. Lees verder »
Laatste reacties