Juist. Een slijmactie, maar veel intrigerender: waar bleef de vermelding in het journaal van zes uur? Je moest het zoeken met een vergrootglas, maar De papieren Joop vond zowaar ruimte voor een kaderberichtje in het economiekatern. Toeval of zit hier meer achter?

Feministische pressiegroepen
Tegenwoordig schieten feministische pressiegroepen, die pleiten voor quotering, benutting van het vrouwelijk potentieel, duurzaamheid en ik weet niet wat, als paddenstoelen uit de grond. Elke week vindt er wel oprichting van een nieuwe kleuterklas plaats. LEAP, Taskforce Deeltijd Plus, Equality, Wie doet er wat, Ladies First, enzovoort. Hun ‘programma’ bestaat telkens uit dezelfde aannames, zogenaamd wetenschappelijk onderbouwde mythen en pure misandrie.

Carrièremeisjes
Eigenlijk diep triest dat Marike Stellinga’s boek De mythe van het glazen plafond geen weerklank bij deze groepen heeft gevonden. Er wordt enkel heftiger gas geven, niemand luistert en de dialoog bestaat niet. De vrouwenclubjes blijven geloven in hun weerlegbare onzin:

De carrièremeisjes van blogspot ZoZuidas stellen: ‘Een verhoging van het aantal vrouwen aan de top zal het makkelijker maken iemand te vinden waaruit inspiratie geput kan worden. De een is op zoek naar een Anouk op hakken, de ander naar een Ilse in kostuum en weer een ander heeft een Edsilia in mantelpak nodig.’ Meisjes toch, kunnen jullie echt niet zelfstandig nadenken? Moeten jullie aan het handje naar de top begeleid worden?!

Kwaadaardiger is de Taskforce Deeltijd Plus. Boegbeeld Pia Dijkstra stelt de vrouw voor als superieur wezen: ‘zij zijn sterker gericht op de inhoud en verdieping’. Publicist Renzo Verwer merkt terecht op: ‘Heel raar vind ik dat: het debat begint met “mannen en vrouwen zijn gelijk, het doet er niet toe of je man of vrouw bent, dus er moeten meer vrouwen naar de top”. Snel daarna volgt ALTIJD: vrouwen zijn beter in alles. Wanneer er een paar dingen gevonden worden, waarin vrouwen minder goed zijn -netwerken, ambitie om de top te bereiken- dan geldt dát immer als de schuld van de maatschappij, oftewel mannen.’ Dijkstra verraadt zichzelf wanneer ze betoogt dat vrouwen helemaal niet minder ambitieus zijn: ‘Wel stellen vrouwen hun ambities vaker bij als de privé-situatie daar om vraagt.’

Misandrie
Qua misandrie spant Ladies First echter de kroon. An sich een nobel initiatief om in 2050 heel Nederland duurzaam te laten ondernemen, maar torpedeer zoiets niet met je rechtvaardiging: ‘Als we terugkijken, zijn alle beslissingen die in de afgelopen zeventig jaar hebben geleid tot de huidige klimaatcrisis, door mannen genomen. Om die reden nemen de vrouwen bij Ladies First het voortouw. Vrouwen voelen zich van nature meer aangesproken door verantwoordelijkheid voor de lange termijn. Bovendien zijn ze vaak meer inhoudelijk gericht.’

Opnieuw dat superioriteitsdenken. Een niet onderbouwde verantwoordelijkheids- en inhoudelijkheidsclaim als onderdeel van het empathisch monopolie dat vrouwen zich toe-eigenen. Tja, politiek is nu eenmaal een mannenbolwerk, derhalve niet zo vreemd dat hun beslissingen tot crises leiden. Omgekeerd zorgen dezelfde mannelijke politici met voedselprogramma’s, vredesmissies en medische hulp voor een betere wereld.

Basta!
Je hoort het overal: ‘Met meer vrouwelijke regeringsleiders minder oorlogen’ (Margaret Thatcher, Golda Meir en Tzipi Livni bewezen het tegendeel), ‘Met vrouwen in de top geen economische crisis’ en ‘Met een gemengde top een beter bedrijfsresultaat’. Zo werkt propaganda: als je het maar vaak genoeg roept, gaat iedereen het geloven. Serieuze onderzoeken met dergelijke uitkomsten bestaan gewoon niet, basta!

Saillant dat de media elk opgericht vrouwennetwerk gretig een platform bieden; je hoeft de krant maar open te slaan, op een actualiteitenprogramma af te stemmen, of de verongelijkte vrouwen rollen je huiskamer binnen.

Heeft u zich ooit afgevraagd waarom het journaal opent met mensenhandel, loverboys of de Emancipatiemonitor en niet met oorlogen in Somalië, Afghanistan of cruciale economische ontwikkelingen? Grofweg gezegd: mannen maken het nieuws, vrouwen selecteren en brengen het nieuws. Ga voor de grap eens turven bij een programma-aftiteling of rondlopen op een uitgeverij. Redacties bestaan doorgaans voor zestig tot vijfenzeventig procent uit vrouwen. Zou daar niet eens gequoteerd moeten worden?!

Vrouwenoverpopulatie
Voor zover dat nog zin heeft; de overpopulatie aan vrouwen bewerkstelligt een feminiene mediacultuur, die ook door mannen wordt uitgedragen (Pieter Klok en Xander van Uffelen schreven het artikel over Scheepbouwer). De klacht van Vrouw & Paard-panelleden dat ‘de machoman de televisie terroriseert’ is behalve irrelevant, ook nog discutabel. Althans op de avond dat mediacolumniste Wubby Luijendijk aan het turven was: ‘Slechts een kwart van de presentatoren was vrouw: nieuwslezer, quizmaster of presentator. Tegelijkertijd schoven meer vrouwen (13) aan dan mannen (11), als kandidaat, deskundige of gast’.

www.karelvanderweide.nl

CC-Foto: Peter Klashorst

Na het consumeren van deze overdaad aan tekst, verraste, boeide of shockeerde Antichrist nauwelijks. Sowieso, met alle ingrediënten inclusief het plot min of meer verraden, observeerde recensent Peter de Bruijn terecht dat door de ‘veroorzaakte reuring, een lichte anticlimax niet kan uitblijven.’

Veel interessanter dan inhoudelijk de film, lijkt mij de ophef en morele verontwaardiging bij de ‘literaire auteurs’ te analyseren. Er ontbreekt een bepaald besef: ‘Het is niet echt’. Geruststellende woorden van mijn vader, wanneer ik als klein jongetje door visueel vermaak aangegrepen werd.

Clockwork Orange
Dat ‘menigeen tijd nodig heeft het gruwelijke beeld (…) te boven te komen’ lijkt een aanname. Vroeger verliet inderdaad de helft van het publiek gedurende bijvoorbeeld A clockwork Orange (1971) voortijdig de zaal. Tegenwoordig huur je zonder moeite films die vele malen gruwelijker zijn, ja zelfs dan Antichrist. Losstaand van de eigen verantwoordelijkheid; kijken moet niet.

Saskia de Coster rolt als een astmapatiënt de bioscoopzaal uit. Merkwaardig. De Coster hoeft de TV maar aan te zetten of de expliciete seksscènes en afgerukte ledematen vliegen om de oren. Huwelijksterreur wordt breed uitgemeten, God verloor Zijn heiligheid en nagenoeg elke mening is salonfähig.

Frank Starink verhaalt over bevriende ouders die, evenals in de film, een kind verliezen. Starink constateert ‘wanhoop, dieper dan wanhoop’ en heeft nu die ‘verschrikkelijke waarheid meegemaakt in de bioscoop.’ Starink moet zich realiseren dat bij het overlijden van een kind verwijdering tussen echtelieden, zelfs een breuk, een statistisch gegeven is. Maar nergens zo buitenproportioneel weergegeven als in Antichrist.

Maria Barnas voorvoelde dat het ‘nooit meer goed kwam toen het kind op de vensterbank balanceerde’. Barnas ‘doorzag alle trucs om emotie los te maken’… maar deze blijkbaar niet. Het betreft de ongeloofwaardigste episode uit de hele film, alhoewel, met zulke verschrikkelijke ouders valt mogelijk de jongste zelfmoord ooit te noteren.

Oproep
Alsof het allemaal niet genoeg was, plaatste het NRC op 30 oktober in het cultureel supplement een heuse lezersoproep: ‘Wat vindt u van Antichrist? Een catalogus voor vrouwenhaters? Een feministisch pamflet over een vrouw die in opstand komt tegen het patriarchaal gezag? Of een theologisch traktaat over zonde en natuur?’ Wat mensen allemaal niet voor thema’s in deze film denken te bespeuren; Von Trier rolt thuis over de grond van het lachen.

Vrouwenhaat? Het percentage misandrie in Antichrist ligt hoger dan de misogynie; de geestelijke mishandeling niet minder slopend dan de fysieke. Elke gebonden man klinken de oneliners bekend in de oren: ‘je hebt me nooit gesteund’, ‘je hebt nooit van ons kind gehouden’. Verweer tegen dergelijke aantijgingen is zinloos. Patriarchaal gezag? De West Europese cultuur is feminien: grote overlap vrouwen- en mannenrollen, geen scheiding tussen de seksen, bescheidenheid, harmonie, polderen, geen winnaars en verliezers enz. Saillant detail: voornamelijk mannen dragen deze waarden uit, ook daarom is quotering overbodig. Theologisch traktaat? Een regisseur die meent dat ‘God niet deugt’, maakt geen theologisch traktaat. Antichrist persifleert domweg de escalatie van een gezinscrisis, zoals we in de hedendaagse geïndividualiseerde maatschappij vaker tegenkomen.

Resultaat van de lezersoproep? Op 6 november verscheen in het cultureel supplement een ingezonden briefje van iemand die besloten had niet te gaan:

‘Zowel het pluggen van Antichrist door de NRC alsmede de wereldvreemdheid van hun scribenten roept vragen op. Rest mijn recensie: ongeloofwaardig, voorspelbaar, en buitenproportioneel.’

Karel van der Weide

CC-Foto: Nikita

Integendeel; ze worden neergezet als perverselingen en uitbuiters. Voormalig prostituee Karina Schaapman: ‘Hoerenlopers willen voornamelijk goedkope en anonieme seks en ze zijn niet bereid meer te betalen’. Juist, Schaapman bepaalt wel even wat hoerenlopers denken en wat een marktconforme prijs is.

Hoerenlopers, ik beschouw ze als antihelden. De verliezers op de hedendaagse relatiemarkt, de slachtoffers van de veeleisende vrouw, zowel binnen, maar vooral buiten het huwelijk. Niet voor niets schreef de Franse auteur Michel Houellebecq: ‘Seksualiteit is een stelsel van maatschappelijke hiërarchie.’ Mijn sympathie ligt bij de groep mannen die wegens een gebrek aan status, uiterlijke kwaliteiten of liquide middelen voor seksuele bevrediging overgeleverd is aan het oudste beroep ter wereld.

Van alle kanten drijft men hoerenlopers tegenwoordig in het nauw. Op de Amsterdamse Wallen brengt de gemeente het aantal ramen terug. Zelfs een verbod op hoerenlopen, zoals in Zweden en Noorwegen, ligt op de loer. Minister van Binnenlandse Zaken Ter Horst broedt op een wet die gemeenten de mogelijkheid geeft prostitutie binnen hun grenzen te verbieden. Dekmantel bij al deze maatregelen: het bestrijden van vrouwenhandel en prostitutie onder dwang. Laat er geen misverstand over bestaan, dit zijn verschrikkelijke misdaden. Er dienen echter wel kanttekeningen te worden geplaatst.

Inzake vrouwenhandel weten ‘slachtoffers’ doorgaans donders goed welk lot hen wacht en zijn derhalve op z’n minst medeplichtig. Moderne communicatiemiddelen, een perfect ingestudeerd verhaal bij de vreemdelingendienst en ontsnapping uit opvanginstanties bewijzen dat de schuld niet enkel bij de mensenhandelaren ligt. Uit schaamte tegenover hun familie vertellen de vrouwen niet in welke sector ze werken. Komt de aap uit de mouw, dan is inzetten op vrouwenhandel hun best bet. Het verantwoordt hun situatie tegenover de buitenwereld en biedt goede kansen op een verblijfsstatus in het Westen.

Pressiegroepen uit christelijke en feministische hoek stellen dat de meerderheid van de prostituees tot hun werkzaamheden wordt gedwongen. Statistisch bewijs hiervoor is flinterdun en omstreden. Ongetwijfeld komen er misstanden voor, maar je sluit ook niet alle winkels na een overval. Een aantal prostituees doet het werk tegen haar zin, maar dat geldt eveneens voor caissières bij Zeeman en de Hema.

Anekdotisch bewijs telt in geen enkele situatie. Desondanks: een vriend van mij werkte een jaar lang als conciërge in de Utrechtse Harde Bollenstraat [raamprostitutie, KvdW]. Hij sprak de meeste vrouwen en deze gaven ongedwongen aan zelfstandig te opereren en zich vrijwillig te prostitueren.

Waar christelijke pressiegroepen gedreven worden door een, weliswaar stupide, maar oprechte geloofsovertuiging, onthullen feministische pressiegroepen niet de ware reden van hun moraalridderschap. Voor de duidelijkheid, het betreft hier feministen van de zogenaamde derde golf; de tweede golf beschouwde prostitutie juist als ‘bevrijdend’. Uitdragers: Myrthe Hilkens, Mildred Roethof, Sunny Bergman en de hele mutsenclub van Beperkt Houdbaar. Ze ageren vooral tegen ‘breezerseks’ [Er zouden meisjes zijn die ‘het’ doen voor een breezer. Dit bericht resulteerde in totale morele paniek, KvdW]. Dit houdt de prijs van seks laag, terwijl vrouwen juist belang hebben bij een hoge prijs. De facilitering van hun prinsessengedrag loopt gevaar! Publicist Renzo Verwer stelt terecht in zijn nog te verschijnen Liefdeshandboek voor de Moderne Man: ‘De emancipatie is pas voltooid wanneer vrouwen seks niet meer als machtsmiddel gebruiken.’

Let wel, een prostitutieverbod uitvaardigen is het domste wat de overheid kan doen. Evaluatie van de situatie in Zweden toont aan dat de scène ondergronds gaat, waardoor de vrouwen voor hulpverleners onbereikbaar worden. Vanwege het illegale karakter met zijn inherente spanning en criminalisering, nam zowel geweld tegen prostituees als tegen hoerenlopers toe. Ik zou mij eveneens kunnen voorstellen dat het aantal gevallen van huiselijk geweld en verkrachting stijgt; voor een kleine groep hoerenlopers is prostitueebezoek een uitlaatklep. De meeste vrouwen lijken ook gelukkig met het verschijnsel prostituee: dan hoeven zij het niet te doen.

www.karelvanderweide.nl

CC-foto: Julica da Costa

Beperkt debat
Rapper Ishmael Gumbs (19) werd neergeschoten op een speelveldje tussen de flats Kruitberg en Kleiburg. Gumbs kwam net in het gezelschap van zijn zwangere vriendin en hun zoontje van twee maanden uit de supermarkt. De baby was gaan huilen, reden voor Gumbs te proberen zijn boodschappen bij de sigarettenbalie te betalen. Toen de baliemedewerkster weigerde, ontstond een woordenwisseling. De medewerkster voelde zich beledigd en belde haar vriend. Deze kwam naar het winkelcentrum, volgde het spoor van Gumbs en schoot hem neer. Sandra Doreleijers van het Streetcornerwork in Zuidoost: ‘Ishmael was druk bezig zijn leven op orde te krijgen. In het begin had hij de nodige obstakels moeten overwinnen.’

Het publieke debat bij deze justitiële zaken beperkt zich tot:

• Falende rechters die Saban verlof gaven (Saban had al meer dan de helft van zijn straf uitgezeten; een hamerstuk derhalve);
• Een verbod op publicatie van foto’s die Saban tonen (steeds een ander mokkel innig omhelzend);
• Het Coördinatiecentrum Mensenhandel dat onderduiken voor de slachtoffers noodzakelijk acht (deze lijken echter niet allemaal rouwig om Sabans vlucht);
• De vraag of het vuurwapengeweld in Amsterdam-Zuidoost inherent is aan rappers met hun ‘holbewonercultuur’ (aldus deelraadslid Evert Hartog);
• De legitimiteit van continu preventief fouilleren in het stadsdeel;
• Het aanschrijven door Burgemeester Cohen van zeventig drugsdealers die gemaand worden hun activiteiten te staken teneinde Zuidoost leefbaarder te maken.

Stuk voor stuk intrigerende vraagstukken, maar wat volledig ondersneeuwt, is de facilitatie van crimineel gedrag door vrouwen. Gelukkig bestaat er in de wetenschap aandacht voor dit probleem. Op 28 september sprak Marion van San haar oratie De aantrekkingskracht van gevaarlijke mannen uit bij de aanvaarding van de leerstoel ‘Jeugd en educatie van Antillianen’.

Discutabele rol moeders
Van San deed vijftien jaar onderzoek naar de Curaçaose drugsscene en legde de uitkomsten naast literatuurstudies over de (Italiaanse) maffia. Het verschil tussen deze is het ontbreken van organisatie op Curaçao. De overeenkomsten zijn echter legio. Armoede genereerde het ontstaan, vrouwen ondersteunen de misdaadcultuur – sterker nog: zij houden deze in stand. Bij de maffia hamert de vrouw op het voortbestaan van tradities zoals de vendetta; op Curaçao vervult de vrouw vanwege de waarde van het moederschap eveneens een cruciale rol.

Dit is een verschil met de aanname dat vrouwen crimineel gedrag ontmoedigen of anders op z’n minst door mannen hiertoe gedwongen worden. Vrouwelijke drugskoeriers met een fout vriendje gelooft men nog altijd op hun woord. Curaçaose vrouwen beschouwen misdaad echter als werk, zien het als middel hun levenstandaard te verhogen en worden aangetrokken door blingbling. Van San gaat verder: het gevaar, de sensatie en een man die anderen angst inboezemt blijken verleidelijk. Geweld wordt gelijkgesteld met passie.

Niet verwonderlijk dat Van San een vicieuze cirkel constateert: de moeders voeden hun zonen op tot gevaarlijke mannen. Ze brengen hen criminele waarden en zelfverdediging bij. De jongens bieden bescherming en inkomen bij gebrek aan een vader, die elders aan tijdelijke gezinsvorming doet. De gevaarlijke zonen blijken onweerstaanbaar voor meisjes, die als vorm van status zo snel mogelijk een kind van hen willen. Kortom, criminaliteit als ‘intergenerationele overdracht’.

Het is logisch dat Van San oplossingen voor de lange termijn propageert. Zoals meestal bij sociaal-economische problemen is een combinatie van scholing en werk aangewezen. Vrouwen zouden een statusverhogend beroep moeten uitoefenen dat een gezinsinkomen garandeert. Dit uitgangspunt dient uiteindelijk de huidige kwalijke vader- en moederschapcultuur te doorbreken. Minder gebroken gezinnen, seksueel weerbare meisjes en het niet tolereren van crimineel gedrag bij het kroost zouden het resultaat moeten zijn.

Crimineel als trofee
Volstrekt helder. Van mij mag Van San ook de hang van ‘westerse’ vrouwen naar criminelen onderzoeken. Waarom al die brieven naar TBS patiënten (de Belgische justitie kan de fanmail voor Marc Dutroux nauwelijks verwerken) en dociele modelletjes op de bijrijdersplaats van een asobak? Hoe kan een TV-programma als Zij gelooft in mij, waarin zanger Xander de Buisonjé voor zeven ex-gedetineerden een vrouw zoekt, überhaupt aan kandidaten komen?

Zolang vrouwen een crimineel als trofee beschouwen, zolang vrouwen een goede man saai vinden, zolang vrouwen het leven van Bonnie Parker idealiseren, zolang vrouwen denken een man te kunnen veranderen, zolang vrouwen als Ebru Umar zeggen: ‘Want dan valt het veel meer op als hij een keertje aardig tegen je doet’, ja, zolang vrouwen criminelen interessant vinden, is het leven áls crimineel interessant!

Karel van der Weide is schrijver en journalist.