*

 

Het kribbige kindeke wist niet wat voor zwaard van Damocles er boven zijn hoofd hing. Wij hangen nu vrolijk ballen in bomen, drieëndertig jaar na zijn geboorte hing hij met de zijne aan twee gekruiste. Alleen niet vanwege een Griek met een groot zwaard, maar vanwege een Romein. Met een kleintje. De gladius (meervoud gladii). Het Engelse gezegde seize matters is nauwelijks van toepassing op dit tweesnijdige zwaard. Als je gladius zegt, zeg je Romeinse macht. Gladius had het bijna zevenhonderd jaar. Behalve een beetje in lengte en breedte variëren, waarvan langere versies later de naam spatha kregen, bleef gladius stoïcijns zichzelf bij alles wat de hanterende legionairs in deze eeuwen voor hun scutum (schild) trotseerden. En dat was nogal wat. Lees verder »

 


(foto: www.blacktot.com)

‘Dutch courage’ is een ietwat denigrerende Engelse ‘moed uit de fles’ uitdrukking. De uitdrukking doet vermoeden dat Nederlandse militairen het hebben uitgevonden. Wat niet zo is. Drank houdt de moed er op het slagveld al in zolang er drank gebrouwen wordt. Wel was het onze jenever dat aan de wieg van de uitdrukking stond. Een 16e eeuwse Hollandse arts, ene Sylvius de Bouve, vond het uit als geneesmiddel. Jenever is een variatie op korenbrandewijn, wat tijdens de Guldensporenslag van 1302 al dapper maakte. Gedurende de Dertigjarige Oorlog (1618-1648) ontdekten Britse (huurling)soldaten de heilzame werking van jenever en ontstond de Dutch courage uitdrukking. En gingen ze het thuis zelf stoken als gin. Lees verder »

 

Lang ging de zon nooit onder boven het Britse imperium. Dit was deels te danken aan .303, wat staat voor de Britse kaliber 7,7 millimeter patroon in inches. Op het brede en lange gebruik na, op zich geen uitzonderlijke munitie. Soms zelfs vervelend vanwege het nare opstaande randje (rim) onderaan de huls. Toch wonnen de Britten er ruim een halve eeuw hun oorlogen mee. De zonsondergang werd verder vertraagd door het uitstekende Lee-Enfield geweer waar de Britse soldaat bijna even lang mee schoot als de .303 munitie. Ook de aandacht voor musketry, schietvaardigheid, hielp de zon hoog te houden. Lees verder »

 

Bij de opleiding Geschiedenis aan de Universiteit van Amsterdam snappen ze hoe het moet. De historici van de toekomst moet je ook laten publiceren in de echte wereld en niet alleen in wetenschappelijke kringen. Daarom publiceert DeJaap de komende weken iedere week een artikel van een student van de cursus Actuele Geschiedenis.

Oorlogsfilms komen in verschillende soorten en maten. De oorlog als heroïsch strijdtoneel, de oorlog als chaotische absurditeit, de oorlog als extra dramatisch decor voor een romantisch plot of andere invullingen. Van oudheid-oorlogsfilms tot films over de wereldoorlogen, Vietnam en Irak, vrijwel overal wordt een herkenbaar beeld getoond: de soldaat die doodt en gedood wordt. Dat beeld is echter grotendeels gebaseerd op fictie. Lees verder »

 

Framing. De laatste trend in politiek Nederland. Ik hoor steeds vaker mensen hysterisch duiden: “HIJ! HIJ loopt te framen. Wat ERG! Wat GEMEEN!” Zo wordt framing steeds meer in de markt gezet als een vuige truc. Er schieten stukken en debatten uit de grond die suggereren dat framing evil en fact free is. Verliezersgezeik en wanhopige onzin. There, I said it. Maar het tegendeel is waar. Robert Entman, professor in politieke wetenschappen, zegt er het volgende over: “To frame is to select some aspects of a perceived reality and make them more salient in a communication text, in such a way as to promote a particular problem definition, causal interpretation, moral evaluation, and/or treatment recommendation.” De presentatie van de werkelijkheid via verhaalstructuren met rollen, moraal en causaliteit. Voilà, precies zoals onze hersenen omgaan met elke prikkel die we tegenkomen. Perrrrceptie noemen we dat. Lees verder »

 

De Engelse rellen deden deze zomer niet alleen het Verenigd Koninkrijk, maar ook de rest van de wereld opschrikken. Wat moesten we hiervan denken? In vergelijking met het jeugdig protest in Noord-Afrika leken de rellen in Engeland zinloos, opportuun en vooral apolitiek. De Britse premier wilde het zelfs niet eens als een protest zien. In een unieke samenwerking onder de titel Reading The Riots heeft The Guardian samen met de gerenommeerde London School of Economics (LSE) onderzoek gedaan naar de oorzaken en gevolgen van de rellen. Lees verder »

 

Iemand sprak eens de wijze woorden: ‘Het beste is vaak de grootste vijand van het goed genoeg’. Afgelopen week kwam dit veronderstelde ‘het beste’, de Lockheed Martin F-35 Lightning II, weer in opspraak bij de vaderlandse pers. In Nieuwsuur kwamen diverse deskundigen voorbij om te vertellen wat voor epische dure FAAL de JSF aan het worden is. Christ Klep vertelde dat wij het alternatief, de Zweedse Viggen, niet willen. Natuurlijk bedoelde Klep de Gripen, althans dat hoop ik, want de Viggen vloog voor het eerst in 1967 en Zweden nam ze in 2005 uit dienst. De Viggen is inderdaad geen JSF alternatief. Wel een fraaie kist, net als de opvolgende Saab Gripen. Als schoonheid het criterium voor aanschaf is, waren beide wellicht nog in de race. Of we zouden nog met Spitfires, Hunters en Starfighters vliegen. Een Britse ter zake kundige zei immers eens if it looks good, it is good. Lees verder »

 

 Enigszins verrast hebben wij, schrijvers van het opiniestuk ‘Geheimhouding rapport-Vonk past universiteit niet’, de reactie van onze rector magnificus Bas Kortmann gelezen. Vooraf willen wij het volgende stellen, om alle speculaties lucht uit de zeilen te nemen. Wij hebben de Regeling Wetenschappelijke Integriteit bekeken en hebben steeds duidelijk een onderscheid gemaakt tussen de handelingen van Diederik Stapel en Roos Vonk. Stapel heeft frauduleus gehandeld, Vonk volgens de reacties op het geheime rapport niet. Lees verder »

 

De Radboud Universiteit weigert het integriteitsrapport naar de rol van haar hoogleraar Roos Vonk in de kwestie-Stapel openbaar te maken. Dat is niet in het belang van de wetenschap. De commotie was groot toen duidelijk werd hoe veel en hoe lang de gewezen hoogleraar Sociale Psychologie Diederik Stapel heeft kunnen frauderen. Op de presentatie van het rapport van de integriteitscommisie onder leiding van Willem Levelt op 31 oktober werd duidelijk dat een aantal belangrijke onderzoeken van de Tilburgse hoogleraar grotendeels gebaseerd was op onjuiste data. Lees verder »

 

Geen medicijn. Nee echt niet.Soms is het toch even schrikken, als leek. Ik bedoel, met je gezond boerenverstand weet je dat homeopathie niets anders is dan water. En met water genees je niks behalve dorst, laat staan kanker. Maar een onverwacht zoekresultaat in PubMed, de Amerikaanse ‘Library of Medicine’, zet toch aan het denken. Tumorcellen gaan dood van homeopathische behandeling? Wait, wut? Ik ben geen medisch professional, maar drs. Catherine de Jong, voorzitter van de Vereniging tegen de Kwakzalverij, wel. Dus aan haar stuurde ik de link, met de vraag: wat zullen we nou krijgen?
Lees verder »

 

Het merendeel van de openbare universiteiten in Nederland is op het moment bezig maatregelen door te voeren om het studiesucces van de student te verhogen. De beleidsmakers van deze instanties, evenals de Nederlandse regering, definiëren een succesvolle student voornamelijk als een student die snel studeert, hoge cijfers haalt en weinig geld kost. Om deze student te kweken voeren de universiteiten strakke onderwijsprogramma’s in die de student in korte tijd zo veel mogelijk kennis bijbrengen zodat hij snel voldoet aan de eisen om af te studeren. Deze visie op een goede student is echter niet alleen fundamenteel tegengesteld aan alles wat de wetenschap moet zijn, maar ook destructief voor de moderne maatschappij. Lees verder »

 


(foto van Weens Filmmuseum -Wolfgang Weninger)

Het duizendjarige rijk duurde iets korter. Waar niemand rouwig om is. Toch zou het zomaar kunnen dat nazi-architectuur in beton het landschap wél duizend jaar gaat verrijken. Veel hiervan zit deels verscholen in de grond, maar er zijn uitzonderingen. Zoals de acht gebouwde Flaktürm-complexen in en rond Berlijn (3), Hamburg (2) en Wenen (3). Deze werden tussen 1940 en 1944 gebouwd in opdracht van Hitler toen er in augustus 1940 toch Britse bommen op Berlijn vielen hoewel iemand had gezegd dat dit nooit zou gebeuren. Anders mocht men hem Meier noemen. Meneer Meier, ook bekend als Hermann Göring, zag uiteindelijk de helft van zijn Luftwaffe-personeel het Duitse luchtafweer bemannen om van de bijnaam af te komen. Göring en de Berlijnse Flaktürmen overleefden de oorlog niet lang, maar de twee Hamburgse en drie Weense Flaktürmen staan nog recht overeind. Ook vele Luftschutztürmen, waarvan er alleen al tweehonderd in de Bauart van Leo Winkel zijn verrezen, zouden die duizend jaar best eens kunnen gaan waarmaken. Lees verder »

nov 242011
 

Het Orakel van New York Heleen Mees twitterde vorige week donderdag: ‘What is it with the recent spree of baby killings in the Netherlands? Something wrong with the so acclaimed sex education perhaps?’ Zo, bam. Er is blijkbaar een baby killing spree, en die is specifiek voor Nederland, en die zal dan wel te maken hebben met iets Nederlands, bijvoorbeeld seksuele voorlichting. Op de vraag of ze haar boude bewering met énige feiten kon staven, kwam de – inmiddels verwijderde – reactie dat dit een goed onderwerp voor een promotieonderzoek zou zijn. Want: ”Ik werp een interessante vraag op, maar dat betekent niet dat ik haar zelf ook moet gaan beantwoorden.” Lees verder »

 

Bij de opleiding Geschiedenis aan de Universiteit van Amsterdam snappen ze hoe het moet. De historici van de toekomst moet je ook laten publiceren in de echte wereld en niet alleen in wetenschappelijke kringen. Daarom publiceert DeJaap de komende weken iedere dinsdag een artikel van een student van de cursus Actuele Geschiedenis.

De Goedheiligman had zijn bagage nog niet uitgepakt, of hij werd al geconfronteerd met de oplaaiende discussie omtrent zijn helpers: de Zwarte Pieten. Voor velen was het afgelopen zaterdag in Dordrecht een groot feest. De Sint was weer in het land en wat waren de Pieten toch weer grappig! Deze vreugde werd echter niet door iedereen gedeeld. Vier demonstranten werden afgelopen zaterdag door de politie aangehouden. Zij protesteerden tegen de racistische insteek van Sinterklaas. Lees verder »

 


(Soldaat Mans met ‘ouwe poep’* blik naast M55 vierling .50)

Als ze echt laag en hard binnenkwamen was de oproep snake whisky, snake whisky voldoende om de nadering van vijandelijke vliegtuigen met de radio aan de batterij door te geven. In andere gevallen werd het op prijs gesteld als je de radioprocedures volgde. Zo niet kon je over de radio van hoger echelon ‘zes nul’ een pissige ‘Uw radioprocedures zijn, ik spel, Kilo Uniform Tango‘ krijgen. Wat best leuk was. Wij waren ‘twee een’. De voorwaartse waarnemers van een van de twee gevechtsbatterijen die samen de Bravo-batterij, 15e Afdeling Lichte Luchtdoelartillerie vormden. Zo’n team bestond uit vier man in een M38A1 Nekaf jeep. Het team moest een kilometer of tien vóór de batterij een positie innemen van waaruit het toestellen die onder de radar door probeerden te vliegen tijdig kon doorgeven. Zulke Migs en Sukhoi’s deden rond de 450 knopen -230 m/sec- wat een alerte waarnemer de gevechtsbatterij ongeveer dertig seconden de tijd gaf om de drie 40L70 snelvuurkanonnen en M55 vierling .50 Iwanklaar te maken. Lees verder »

 

Het laatste decennium heeft zich in de Amerikaanse publieke opinie een stille crisis ontvouwd rondom mannelijkheid. De neoconservatieven, zoals Don Eberly [wiki], vinden dat de positie van de man onder druk is komen te staan. In hun oproep oude waarden te herstellen staat de vader dan ook centraal. Er wordt daarbij gekeken naar religie als positief anker – waar de man in Gods evenbeeld de voorziener en beschermer is – en naar de media als negatieve factor – de bron van de recente verloedering van normen en waarden. Twee Amerikaanse communicatiewetenschappers Stewart Hoover en Curtis Coats onderzochten [abstract] de relatie tussen media, religie en mannelijkheid door negentien evangelische Christenen te interviewen. Lees verder »

 

It ain’t over till the fat lady sings. Zo was het vroeger al. Als Krupps Dikke Bertha ‘zong’ was het snel over. Zeker als ze meerstemmig kweelde met haar zusters. Voor veel Belgen in de forten rond Luik, Namen en Antwerpen was het in 1914 snel afgelopen als Dikke Bertha begon. Op een aantal nieuwere forten van gewapend beton rond Verdun na, waren de meeste Franse versterkingen ook niet tegen de tot 820 kilo wegende granaten uit Bertha’s 42 centimeter metende mond bestand. Die ‘Dikke’-bijnaam zat Bertha behoorlijk dwars. Niet alleen omdat elke boerenlul alles wat Duits was en formaat vuilnisbak afschoot een Dikke Bertha noemde, maar omdat ze godverdomme voor de oorlog juist flink afgevallen! Bertha, de vrouw van directeur Gustav Krupp, waar de monsterhouwitsers naar genoemd zouden zijn, had eveneens reden tot klagen. In meer dan één opzicht. Lees verder »

Michelle Obama en het boerenleven

 Wetenschap  Reageren uitgeschakeld
nov 082011
 

Bij de opleiding Geschiedenis aan de Universiteit van Amsterdam snappen ze hoe het moet. De historici van de toekomst moet je ook laten publiceren in de echte wereld en niet alleen in wetenschappelijke kringen. Daarom publiceert DeJaap de komende weken iedere dinsdag een artikel van een student van de cursus Actuele Geschiedenis.

Dankzij Michelle Obama lijkt de redding van de Verenigde Staten nabij. Haar boek American Grown dat volgend jaar uit zal komen, geeft een oplossing voor de slechte economische situatie van het land en kan tegelijkertijd dienen als dieetmethode voor dikke Amerikanen. Vol passie vertelt Michelle over haar moestuin bij het Witte Huis en probeert zo haar lezers aan te sporen eigen groenten te gaan verbouwen, gezonder te eten en meer te gaan bewegen. Lees verder »

 


(foto: delft.kijkt.nl)

De euro staat nog steeds op omdonderen waardoor het droge brood met bruine huissmurrie van de Super onverminderd wenkt. De behoefte aan nostalgische glorie om de moed erin te houden blijft dus groot. Toevallig kan het merk dat superieure pindakaas produceert in deze glorie voorzien. Het merk voerde ooit oorlog met een Super over inferieure huismerkpindakaas dat in gelijkkleurige potten naast hun hemelse product in de schappen stond. Als smurrieproducent AH zich in de geschiedenis van Calvé had verdiept, wisten ze dat ze de strijd zouden verliezen. Bij Calvé gebruiken ze namelijk desnoods snelvuurgeschut om hun producten te verdedigen. Zoals in mei 1940. Het is ietwat overdreven om te zeggen dat de Lufwaffe te krap in luchttransport zat voor een invasie van Groot-Brittannië vanwege onze nationale broodsmeer, maar hun luchtluchtlandingoperatie rond Calvé verliep wél een stuk minder smeuïg dankzij dit merk. Lees verder »

 

Het onderzoek dat ik doe is interessant. Het is relevant. Het is leuk. Het is vernieuwend. En ik wil het niet eens alleen voor mijzelf houden. Komt goed uit, want het delen van wetenschappelijke kennis met mensen of instanties buiten de wetenschap is hot. Dus ben ik eens een dagje contact gaan zoeken met mijn cultureel-maatschappelijke doelgroep. Vooralsnog lijkt slechts een zeer klein percentage geïnteresseerd in mijn kennis. Lees verder »

Switch to our mobile site